KINH THÁNH CỰU ƯỚC

I. 1. Sch sng thế

  SÁCH SỬ BIÊN NIÊN 2

(Nguồn copy : https://giotregiaoxutando.wordpress.com/)

C Chương 01 C

 

III. Vua Sa-Lô-Môn Với Việc Xây Cất Ðền Thờ

 

Vua Sa-lô-môn được ơn Khôn Ngoan (1 V 3:1-15; 10:26-29)

 

1 Vua Sa-lô-môn, con vua Ða-vt, nắm vững vương quyền của mnh. Ðức Cha, Thin Cha của vua, ở với vua v lm cho vua nn cao trọng tuyệt vời. 2 Vua ngỏ lời với ton thể Ít-ra-en, với cc vị chỉ huy một ngn, v chỉ huy một trăm quân, cc thẩm phn, tất cả cc thủ lãnh của ton thể Ít-ra-en, cc trưởng tộc. 3 Vua Sa-lô-môn v ton thể đại hội cng ln nơi cao ở Ghp-ôn, v ở đ c Lều Hội Ngộ của Thin Cha m ông Mô-s, tôi tớ của Ðức Cha, đã lm trong sa mạc.

 

 

4 Nhưng Hm Bia của Thin Cha, th vua Ða-vt đã đưa ln từ Kia-git Giơ-a-rim đến nơi vua Ða-vt đã dọn sẵn, v vua đã dựng lều cho Hm Bia ở Gi-ru-sa-lem. 5 Cn bn thờ bằng đồng m ông Bơ-xan-n, con ông U-ri, chu ông Khua, đã lm, th vẫn cn đ, trước Nh Ðức Cha ngự; vua Sa-lô-môn v đại hội đến thỉnh ý Ðức Cha ở đ. 6 Vậy vua Sa-lô-môn tiến ln bn thờ bằng đồng, trước nhan Ðức Cha, bn cạnh Lều Hội Ngộ, v dâng một ngn lễ vật ton thiu trn bn thờ đ.

 

7 Ðm ấy Thin Cha hiện ra với vua Sa-lô-môn v phn: Ngươi cứ xin đi, Ta sẽ ban cho. 8 Vua Sa-lô-môn thưa với Thin Cha: Chnh Ngi đã lấy lng nhân hậu lớn lao m xử với vua Ða-vt thân phụ con v đặt con ln ngôi kế vị người. 9 Giờ đây, lạy Ðức Cha l Thin Cha, xin cho lời Ngi phn với vua Ða-vt thân phụ con được ứng nghiệm, v Ngi đã đặt con lm vua cai trị một dân đông như bụi đất. 10 Vậy xin Ngi ban cho con được khôn ngoan v hiểu biết để con lãnh đạo dân ny, v ai cai quản được dân của Cha, một dân lớn như thế ny?

 

11 Thin Cha phn với vua Sa-lô-môn: V ngươi c những tâm tư như thế, C ngươi đã không xin cho được giu sang, ph quý v vinh quang, cũng không xin cho những kẻ ght ngươi phải chết, hay cho bản thân ngươi được sống lâu, m chỉ xin cho ngươi được khôn ngoan v hiểu biết để lãnh đạo dân Ta, dân m Ta đã đặt ngươi lm vua cai trị -, 12 cho nn ngươi sẽ được khôn ngoan v hiểu biết. Hơn nữa, giu sang, ph quý v vinh quang, Ta cũng sẽ ban cho ngươi, đến nỗi trước v sau ngươi, không c vua no snh với ngươi được.

 

13 Ra khỏi Lều Hội Ngộ, vua Sa-lô-môn đã rời nơi cao tại Ghp-ôn m trở về Gi-ru-sa-lem trị v Ít-ra-en. 14 Vua Sa-lô-môn tập trung xe v ngựa, xe c một ngn bốn trăm cỗ v ngựa c mười hai ngn con. Vua để chng ở cc thnh c xe bn cạnh vua tại Gi-ru-sa-lem. 15 Vua đã lm cho bạc vng ở Gi-ru-sa-lem ra thường như sỏi đ, cn b hương th nhiều như sung ở miền Sơ-ph-la. 16 Ngựa của vua Sa-lô-môn được nhập từ Ai-cập v Cơ-v; cc thương gia của vua đến tận Cơ-v mua ngựa theo đng gi. 17 Họ cũng ln Ai-cập mua xe về, mỗi cỗ su trăm bạc; ngựa th một trăm năm chục một con. Họ cũng đứng ra mua bn như vậy cho cc vua Khết v cc vua A-ram.

 

Những chuẩn bị cuối cng. Ông Khu-ram thnh Tia. (1 V 5:1-18)

 

18 Vua Sa-lô-môn ra lệnh xây một ngôi nh knh danh Ðức Cha v xây hong cung cho mnh.

 

C Chương 02 C

 

1 Vua Sa-lô-môn đã ln danh sch bảy mươi ngn phu khuân vc, tm mươi ngn thợ đ trn ni v ba ngn su trăm đốc công.

 

2 Vua Sa-lô-môn sai sứ đến ni với Khi-ram, vua thnh Tia rằng: Xin ngi cũng gip tôi, như đã gip vua Ða-vt thân phụ tôi l gửi gỗ b hương cho thân phụ tôi xây nh ở. 3 Nay tôi cũng sắp xây nh knh Ðức Cha, Thin Cha của tôi, ngôi nh dnh ring cho Người, để đốt hương thơm trước nhan Người, để c bnh tiến luôn đặt trước mặt Người, để cứ sng chiều dâng lễ ton thiu, v dâng trong cc ngy sa-bt, cc ngy sc v cc lễ knh Ðức Cha, Thin Cha của chng tôi, như đã quy định cho Ít-ra-en đến muôn đời. 4 V ngôi nh tôi sắp xây phải thật nguy nga, v Thin Cha của chng tôi vĩ đại hơn chư thần hết thảy. 5 Thế nhưng, ai no xây nổi một ngôi nh cho Cha, v cả chn tầng trời thăm thẳm cũng không chứa nổi Người? Vậy tôi l ai m dm xây nh cho Cha, d chỉ l để đốt hương trước nhan Người? 6 Bây giờ xin ngi gửi cho tôi tay thợ no thạo nghề vng, bạc, đồng, sắt, vải điều, vải đỏ son, vải đỏ thẫm, v cn biết chạm trổ những hnh nổi. Người đ sẽ lm việc với cc thợ lnh nghề tôi c sẵn tại Gi-ru-sa-lem v tại Giu-đa do vua Ða-vt thân phụ tôi để lại. 7 Xin gửi cho tôi gỗ b hương, gỗ trắc v gỗ đn hương vng Li-băng, v tôi biết bề tôi của ngi quen đốn gỗ Li-băng. Tôi tớ của tôi sẽ cộng tc với bề tôi của ngi, 8 để chuẩn bị cho tôi thật nhiều gỗ, v ngôi nh tôi sắp xây sẽ nguy nga kỳ diệu. 9 V đây, tôi sẽ cung cấp cho thợ đốn gỗ bốn trăm ngn thng la m, bốn trăm ngn thng la mạch, bốn mươi ngn thng rượu nho, bốn mươi ngn thng dầu. Ð l lương thực cho bề tôi của ngi.

 

10 Khi-ram, vua thnh Tia, viết v gửi đến vua Sa-lô-môn l thư phc đp như sau: V Ðức Cha thương dân Người, nn Người mới đặt ngi lm vua cai trị họ. 11 V vua Khi-ram ni: Chc tụng Ðức Cha, Thin Cha Ít-ra-en, Ðấng tạo thnh trời đất, Ðấng đã ban cho vua Ða-vt một người con khôn ngoan, sng suốt, thnh thạo v hiểu rộng biết nhiều để xây nh knh Ðức Cha v xây cung điện cho mnh. 12 Vậy, bây giờ tôi sẽ gửi đến cho ngi một người khôn ngoan, hiểu rộng v sng suốt l Khi-ram A-vi. 13 Mẹ của anh ta l một người phụ nữ họ Ðan, cn cha l người thnh Tia. Anh ta biết lm cc đồ vng, bạc, đồng, sắt, đ, gỗ, vải điều, vải đỏ thẫm, trc bâu, vải đỏ son. Anh cn biết chạm trổ mọi thứ hnh nổi v sng tạo bất cứ tc phẩm mỹ nghệ no người ta đặt. Anh sẽ lm việc cng với cc nghệ nhân của ngi v cc nghệ nhân của cha thượng tôi l Ða-vt thân phụ ngi. 14 Giờ đây, la m, la mạch, dầu, rượu m ngi đã hứa, th xin cứ gửi cho cc tôi tớ của ngi.

 

15 Chng tôi sẽ đốn gỗ Li-băng theo nhu cầu của ngi, v sẽ đng b đem đến Gia-phô cho ngi theo đường biển, rồi ngi sẽ liệu chuyn chở ln Gi-ru-sa-lem.

 

Tiến hnh công việc (1 V 6:1-38)

 

16 Vua Sa-lô-môn lm sổ thống k cc ngoại kiều cư ngụ trn đất Ít-ra-en, theo thống k phụ vương Ða-vt đã lm, tất cả được một trăm năm mươi ba ngn su trăm người. 17 Trong số ny, vua đặt bảy mươi ngn lm phu khuân vc, tm mươi ngn lm thợ đ trn ni v ba ngn su trăm lm đốc công để điều động dân chng lm việc.

 

C Chương 03 C

 

1 Vua Sa-lô-môn khởi công xây Nh Ðức Cha tại Gi-ru-sa-lem trn ni Mô-ri-gia, nơi Ðức Cha đã hiện ra với phụ vương Ða-vt. Ð l nơi vua Ða-vt đã chuẩn bị, trước kia l sân la của ông Oc-nan người Giơ-vt. 2 Vua đã khởi công vo ngy mồng hai, thng thứ hai, năm thứ tư triều đại vua. 3 Ðây l kch thước vua Sa-lô-môn ấn định để xây Nh của Thin Cha: tnh theo lối đo cũ, th chiều di l ba mươi thước, chiều rộng mười thước. 4 Tiền đnh ở đng trước di mười thước, bằng chiều ngang của ngôi Nh; chiều cao l su mươi thước. Pha trong, vua dt vng rng. 5 Phng lớn th vua ghp gỗ trắc, rồi dt vng tốt v khắc trn đ những cây ch l v những trng hoa. 6 Ðể tăng thm vẻ đẹp, vua dng đ quý dt nh; cn vng th vua dng vng Pc-va-gim. 7 Vua dt vng khắp nh: x nh, ngưỡng cửa, tường v cnh cửa; rồi khắc hnh K-ru-bim ln tường.

 

8 Vua lm Nơi Cực Thnh: chiều di bằng chiều rộng của ngôi nh l mười thước, v chiều rộng cũng l mười thước; rồi dt hết mười tm ngn ký vng tốt. 9 Ðinh cũng bằng vng, tất cả nặng đến nửa ký; vua dt vng cả cc phng lầu nữa. 10 Tại Nơi Cực Thnh, vua lm hai K-ru-bim, đ l những tc phẩm điu khắc bọc vng. 11 Cnh cc K-ru-bim cộng lại di mười thước: một cnh của vị thứ nhất di hai thước rưỡi, chạm tường nh, cnh kia cũng di hai thước rưỡi, chạm cnh của K-ru-bim thứ hai. 12 Một cnh của K-ru-bim thứ hai, di hai thước rưỡi, chạm tường nh; cn cnh kia th chạm cnh của K-ru-bim thứ nhất. 13 Hai cnh của hai K-ru-bim xo ra đo được mười thước; cc vị đứng thẳng, mặt quay vo trong Nh.

 

14 Vua lm mn bằng vải đỏ thẫm, vải điều, vải đỏ son v trc bâu, v thu ln đ cc K-ru-bim.

 

15 Trước Ðền Thờ, vua cho dựng hai trụ cao mười bảy thước rưỡi, trn đỉnh mỗi trụ c một đầu trụ hai thước rưỡi. 16 Vua lm cc trng hoa như những sợi dây chuyền v đặt trn cc đỉnh trụ; vua cn lm một trăm tri thạch lựu v đặt vo cc trng hoa. 17 Vua dựng cc cột trụ trước cung H-khan, một trụ bn phải, một trụ bn tri; trụ bn phải vua gọi l Gia-khin, trụ bn tri l Bô-t.

 

C Chương 04 C

 

1 Vua lm một bn thờ bằng đồng di mười thước, cao năm thước. 2 Vua đc một bể nước, rộng năm thước từ mp nọ tới mp kia, hnh trn, cao hai thước rưỡi; lấy dây m đo chu vi của bể th được mười lăm thước. 3 Bn dưới mp bể c hnh những con vật giống con b vng quanh bể, cứ nửa thước l mười con, khắp chung quanh bể; hai hng b cng đc một lượt với bể. 4 Bể được đặt trn mười hai con b: ba con quay mặt về hướng Bắc, ba con quay mặt về hướng Tây, ba con quay mặt về hướng Nam v ba con quay mặt về hướng Ðông; bể đặt bn trn chng, v cc phần mông của chng đều quay vo trong. 5 Chiều dy của bể l một tấc, v mp n giống như mp một ci chn hnh hoa huệ. Bể chứa được su ngn thng.

 

6 Vua lm mười bồn nước v đặt năm chiếc bn phải, năm chiếc bn tri, dng để thanh tẩy cc lễ vật ton thiu; người ta rửa cc lễ vật trong cc bồn ấy, cn bể nước th dnh cho việc thanh tẩy cc tư tế. 7 Vua lm mười trụ đn bằng vng như đã quy định v đặt trong cung H-khan, năm trụ bn phải, năm trụ bn tri. 8 Vua lm mười chiếc bn, đặt trong cung H-khan, năm chiếc bn phải, năm chiếc bn tri. Vua lm một trăm bnh rảy bằng vng.

 

9 Vua lm sân cc tư tế v sân lớn; cc cửa sân lớn được dt đồng. 10 Cn bể nước th vua đặt ở bn phải về hướng Ðông Nam.

 

11 Ông Khi-ram lm những chiếc vạc, những ci xẻng v bnh rảy. Ông Khi-ram hon thnh tất cả công trnh m ông đã thực hiện cho vua Sa-lô-môn trong Ðền Thờ Thin Cha:

 

12 Hai trụ, cc bầu của cc đầu trụ trn hai đỉnh trụ; 13 bốn trăm tri thạch lựu cho hai mng lưới, mỗi mng lưới hai hng thạch lựu để bọc hai bầu của cc đầu trụ trn đỉnh trụ;

 

14 mười ci gin v mười ci bồn đặt trn gin;

 

15 một ci bể v mười hai con b đỡ pha dưới;

 

16 những chiếc vạc, những ci xẻng v xin. Tất cả cc vật dụng ny, ông Khi-ram A-vi đã lm bằng đồng đnh bng để vua Sa-lô-môn đặt trong Nh Ðức Cha. 17 Vua đc cc vật ấy tại đồng bằng Gio-đan, trn mặt đất st, giữa Xc-cốt v Xơ-r-đa. 18 Vua Sa-lô-môn đã lm cc vật dụng ấy nhiều vô kể; số lượng đồng th không tnh hết.

 

19 Vua Sa-lô-môn đã lm tất cả cc vật dụng cho Nh của Thin Cha: bn thờ bằng vng, bn đặt bnh tiến cũng vậy; 20 cc trụ đn v đn đều bằng vng rng; đn phải chy sng trước Nơi Cực Thnh như đã quy định; 21 hoa, đn, ko cắt bấc bằng vng, thứ vng hảo hạng; 22 dao, bnh rảy, chn v bnh hương đều bằng vng rng. Về cửa Ðền Thờ th cc cnh cửa bn trong của Nơi Cực Thnh cũng như cc cnh cửa Ðền Thờ dẫn vo cung H-khan đều bằng vng.

 

C Chương 05 C

 

1 Thế l hon thnh ton bộ công trnh Ðền Thờ của Ðức Cha do vua Sa-lô-môn thực hiện. Vua Sa-lô-môn đưa vo đ cc vật thnh m vua Ða-vt, thân phụ ông đã dâng: bạc, vng, cc vật dụng: vua đặt cc vật ấy trong kho Nh Thin Cha.

 

Di chuyển Hm Bia Giao Ước (1 V 8:1-9)

 

2 Bấy giờ vua Sa-lô-môn triệu tập về Gi-ru-sa-lem cc kỳ mục Ít-ra-en, tất cả cc người đứng đầu cc chi tộc cng cc trưởng tộc con ci Ít-ra-en để đưa Hm Bia Giao Ứớc của Ðức Cha ln từ Thnh vua Ða-vt tức l Xi-on. 3 Mọi người Ít-ra-en tập hợp lại bn nh vua để mừng lễ. Ð l thng thứ bảy. 4 Tất cả cc kỳ mục Ít-ra-en đều tới; cc thầy L-vi th khing Hm Bia, 5 v đưa Hm Bia cũng như Lều Hội Ngộ v tất cả cc vật dụng thnh trong Lều ln. Cc tư tế v cc thầy L-vi đưa những thứ ấy ln.

 

6 Vua Sa-lô-môn v ton thể cộng đồng Ít-ra-en tụ họp lại bn cạnh vua trước Hm Bia, st tế chin b nhiều vô kể không sao đếm nổi. 7 Cc tư tế đưa Hm Bia Giao Ước của Ðức Cha vo nơi đã dnh sẵn trong cung Ðơ-via của Ðền Thờ, tức l Nơi Cực Thnh, dưới cnh cc K-ru-bim. 8 Quả vậy, cc K-ru-bim xo cnh ra bn trn Hm Bia, che pha trn Hm Bia v cc đn khing. 9 Cc đn ny di đến nỗi từ Cung Thnh, trước Nơi Cực Thnh, c thể nhn thấy cc đầu đn, nhưng từ bn ngoi th không thấy được. Cc đn ny vẫn cn đ cho tới ngy nay. 10 Trong Hm Bia không c g ngoi hai Bia đ ông Mô-s đã đặt vo đ, trn ni Khô-rp, khi Ðức Cha lập Giao Ước với con ci Ít-ra-en vo thời họ ra khỏi đất Ai-cập.

 

Thin Cha ngự xuống Ðền Thờ (1 V 8:11-13)

 

11 Sau đ, cc tư tế ra khỏi Cung Thnh. Quả thật, tất cả cc tư tế c mặt đều đã được thnh ho, không theo thứ tự ban nhm. 12 Cc thầy L-vi lm ca vin c mặt đầy đủ: A-xp, H-man, Giơ-đu-thun, cng với con chu v anh em của họ. Họ mặc trc bâu, mang não bạt, đn sắt, đn cầm, đứng pha đông bn thờ; cng với họ c một trăm hai mươi tư tế thổi kn. 13 Họ thổi kn v ca ht, cng nhau cất tiếng tung hô v ngợi khen Ðức Cha. Họ cất tiếng ht cng với tiếng kn, tiếng não bạt v cc nhạc cụ khc, để tung hô Ðức Cha, v Cha nhân từ, v muôn ngn đời Cha vẫn trọn tnh thương. Vậy khi cc tư tế ra khỏi Cung Thnh, th c đm mây toả đầy Ðền Thờ Ðức Cha.

 

14 Cc tư tế không thể tiếp tục thi hnh nhiệm vụ được v đm mây. Quả thật, vinh quang Ðức Cha đã trn ngập Ðền Thờ của Thin Cha.

 

C Chương 06 C

 

1 Bấy giờ vua Sa-lô-môn ni:

 

Ðức Cha đã phn l Người sẽ ngự trong đm mây dy đặc.

 

2 Nhưng chnh con, con đã xây cho Ngi một ngôi nh cao sang, một nơi để Ngi ngự muôn đời.

 

Vua Sa-lô-môn hiệu triệu dân chng (1 V 8:14-21)

 

3 Rồi vua quay mặt lại chc lnh cho ton thể cộng đồng Ít-ra-en, trong khi cả cộng đồng Ít-ra-en đều đứng. 4 Vua ni:

 

5 Từ ngy Ta đưa dân Ta ra khỏi đất Ai-cập, Ta đã không chọn một thnh no trong tất cả cc chi tộc Ít-ra-en để xây một ngôi nh knh Danh Ta ở đ; Ta cũng chẳng chọn một người no lm lãnh đạo Ít-ra-en dân Ta. 6 Nhưng Ta đã chọn Gi-ru-sa-lem lm nơi cho Danh Ta ngự, v chọn Ða-vt đứng đầu Ít-ra-en dân Ta.

 

7 Vậy Ða-vt thân phụ ta đã c ý xây một ngôi nh để knh Danh Ðức Cha, Thin Cha của Ít-ra-en. 8 Nhưng Ðức Cha lại phn với Ða-vt thân phụ ta: Ngươi định tâm xây một ngôi nh để knh Danh Ta; ngươi định tâm như thế l tốt. 9 C điều l ngươi sẽ không xây nh ấy, m con của ngươi, kẻ từ lng ngươi sinh ra, chnh n sẽ xây nh để knh Danh Ta. 10 Ðức Cha đã thực hiện lời Người phn; ta đã ln kế vị Ða-vt thân phụ ta v ngồi trn ngai Ít-ra-en, như Ðức Cha đã phn; ta đã xây nh để knh Danh Ðức Cha, Thin Cha của Ít-ra-en, 11 nơi đ ta đã đặt Hm Bia c Giao Ước của Ðức Cha, Giao Ước Người đã thiết lập với con ci Ít-ra-en.

 

Vua Sa-lô-môn cầu nguyện (1 V 8 :22-29

 

12 Rồi vua Sa-lô-môn đứng trước bn thờ Ðức Cha, trước ton thể cộng đồng Ít-ra-en v giang tay ra. 13 Vua đã lm một ci bục bằng đồng đặt ở giữa sân; bục di hai thước rưỡi, rộng hai thước rưỡi, cao một thước rưỡi. Vua đứng trn đ, rồi quỳ gối xuống. Trước ton thể cộng đồng Ít-ra-en, vua giơ tay ln trời 14 v thưa:

 

Lạy Ðức Cha l Thin Cha Ít-ra-en, trn trời cũng như dưới đất, chẳng c thần no giống như Ngi. Ngi vẫn giữ giao ước v tnh thương đối với cc tôi tớ Ngi, khi họ hết lng bước đi trước nhan Ngi. 15 Ngi đã giữ lời Ngi đã phn với tôi tớ Ngi l Ða-vt thân phụ con, v điều chnh miệng Ngi phn, th tay Ngi đã thực hiện, như thấy hôm nay. 16 Giờ đây, lạy Ðức Cha, Thin Cha của Ít-ra-en, xin Ngi cũng giữ điều Ngi đã hứa với tôi tớ Ngi l Ða-vt thân phụ con l: Bao lâu con ci ngươi giữ đng đường lối của chng, l bước đi trong lề luật của Ta, như ngươi đã bước đi trước nhan Ta, th ngươi sẽ không bao giờ thiếu người ngồi trn ngai bu Ít-ra-en. 17 Vậy, lạy Ðức Cha l Thin Cha của Ít-ra-en, xin thực hiện lời Ngi đã phn với Ða-vt thân phụ con! 18 C thật Thin Cha cư ngụ với người phm dưới đất chăng? Ny, trời cao thăm thẳm kia cn không chứa nổi Ngi, huống chi ngôi nh con đã xây đây! 19 Lạy Ðức Cha, Thin Cha của con, xin đoi đến lời tôi tớ Cha cầu xin khẩn nguyện, m lắng nghe tiếng ku cầu của tôi tớ Ngi dâng trước Tôn Nhan. 20 Xin Ngi để mắt nhn đến ngôi nh ny ngy đm, nhn đến nơi đây, v Ngi đã phn Danh Ngi sẽ ở đấy. Xin Ngi lắng nghe lời nguyện tôi tớ Ngi dâng ở nơi đây.

 

Cầu cho dân (1 V 8:30-51)

 

21 Xin nghe lời ni van của tôi tớ Ngi v của Ít-ra-en dân Ngi dâng ln ở nơi đây. Từ trời, nơi Ngi ngự, xin lắng nghe; xin lắng nghe v tha thứ.

 

22 Nếu c ai xc phạm đến đồng loại, v người ta lấy lời thề độc m buộc n phải đến thề trước Bn Thờ của Ngi trong Ðền Thờ ny, 23 th từ trời xin Ngi lắng nghe v hnh động; xin phân xử cho cc tôi tớ Ngi, l ln n kẻ c lỗi m bắt n phải ci đầu chịu tội; cn người vô tội th Ngi minh oan cho họ được vô can.

 

24 Nếu Ít-ra-en dân Ngi bị quân th đnh bại v đã xc phạm đến Ngi, v nếu họ trở lại với Ngi m tuyn xưng Danh Ngi v cầu xin, khẩn ni trong Ðền Thờ ny, 25 th từ trời xin Ngi lắng nghe, thứ tha tội lỗi Ít-ra-en dân Ngi v đưa họ về đất Ngi đã ban cho cha ông họ.

 

26 Khi trời đng lại v không c mưa v họ đã xc phạm đến Ngi, nếu họ cầu nguyện nơi đây, tuyn xưng Danh Ngi, bỏ tội lỗi m trở về, v Ngi đã lm cho họ khổ cực, 27 th từ trời, xin Ngi lắng nghe v tha thứ tội lỗi cho cc tôi tớ Ngi v cho Ít-ra-en dân Ngi, để họ thấy con đường lnh phải theo, v xin cho mưa nhuần tưới xuống trn phần đất Ngi đã ban cho dân Ngi lm sản nghiệp.

 

28 Khi trong xứ c nạn đi km, dịch hạch, khi ma mng hư hoại, khi c nạn châu chấu co co, khi quân th vây hãm một thnh no của họ, trong bất cứ tai hoạ hay bệnh tật no, 29 mọi lời cầu nguyện, khấn xin của bất cứ ai hoặc ton thể Ít-ra-en dân Ngi dâng ln, v thấy lương tâm cắn rứt m giơ tay hướng về Ðền Thờ ny, 30 th từ trời l nơi Ngi ngự, xin Ngi lắng nghe, tha thứ v ban ơn cho mỗi người tuỳ theo lối sống của họ, bởi v Ngi biết lng họ C quả thật chỉ mnh Ngi biết rõ lng con ci loi người. 31 Ngõ hầu họ knh sợ Ngi m bước đi trn đường lối Ngi, bao lâu họ cn sống trn phần đất m Ngi đã ban cho cha ông chng con.

 

32 Ngay cả với người ngoại kiều không thuộc về Ít-ra-en dân Ngi, nếu n từ phương xa tới C v đã được biết Danh Ngi cao cả, bn tay Ngi dũng mãnh v cnh tay Ngi gương cao -, nếu n đến cầu nguyện trong Ðền Thờ ny, 33 th từ trời nơi Ngi ngự, xin lắng nghe v thực hiện mọi điều kẻ ngoại kiều ấy ku xin, để cho mọi dân trn mặt đất nhận biết Danh Ngi v knh sợ Ngi, như Ít-ra-en dân Ngi, v để họ biết l Danh Ngi được ku cầu nơi Ðền Thờ con đã xây ln đây.

 

34 Nếu dân Ngi xuất trận chống quân th theo đường lối Ngi sai họ đi, v nếu họ cầu nguyện với Ngi, hướng về kinh thnh Ngi đã chọn, v Ðền Thờ con đã xây knh Danh Ngi, 35 th từ trời, xin Ngi nghe lời họ cầu nguyện van xin m xt xử công minh cho họ.

 

36 Nếu họ xc phạm đến Ngi C thật th không người no m không phạm tội -, khiến Ngi phải thịnh nộ với họ m trao họ cho th địch, v những kẻ chiến thắng đy họ sang một xứ xa hay gần, 37 nhưng rồi ở trn đất lưu đy, họ hồi tâm trở lại v van xin Ngi trn đất lưu đy rằng: Chng con đã phạm tội, đã lm điều gian c, chng con thật đng tội! 38 nếu trn đất, nơi họ bị lưu đy, họ hết lng hết sức trở về với Ngi v cầu nguyện với Ngi, hướng về xứ sở Ngi đã ban cho tổ tin họ, về kinh thnh Ngi đã chọn, v Ðền Thờ con đã xây knh Danh Ngi, 39 th từ trời nơi Ngi ngự, xin Ngi nghe lời họ cầu nguyện van xin m xt xử công minh cho họ, v tha thứ cho dân Ngi v họ đã xc phạm đến Ngi.

 

Kết thc lời nguyện

 

40 Vậy, lạy Thin Cha của con, xin gh mắt nhn v lắng tai nghe những lời nguyện xin ở nơi ny. 41 V giờ đây,

 

lạy Cha l Thin Cha, xin đứng dậy

 

để cng với Hm Bia oai linh Cha ngự về chốn nghỉ ngơi.

 

Lạy Ðức Cha l Thin Cha,

 

ước chi hng tư tế của Ngi mặc lấy sự công chnh,

 

kẻ hiếu trung với Ngi được cất tiếng h reo.

 

42 Lạy Ðức Cha l Thin Cha,

 

xin đừng xua đuổi đấng Ngi đã xức dầu

 

Xin nhớ lại những hồng ân Ngi đã ban cho Ða-vt tôi tớ Ngi!

 

C Chương 07 C

 

Lễ cung hiến (1 V 8:62-66)

 

1 Vua Sa-lô-môn cầu nguyện xong, th c lửa từ trời xuống đốt hết lễ ton thiu v cc tế vật, v vinh quang của Ðức Cha trn ngập Ðền Thờ. 2 Cc tư tế không thể vo Ðền Thờ của Ðức Cha, v vinh quang của Ðức Cha trn ngập Ðền Thờ. 3 Ton thể con ci Ít-ra-en thấy lửa trn xuống v vinh quang của Ðức Cha ngự trn Ðền Thờ, th phủ phục xuống đất, mặt st nền nh; họ thờ lạy v tôn vinh Ðức Cha v Cha nhân từ, v muôn ngn đời Cha vẫn trọn tnh thương. 4 Vua cng ton dân dâng hy lễ trước nhan Ðức Cha. 5 Vua Sa-lô-môn st tế hai mươi ngn con b v một trăm hai mươi hai ngn con chin; vua cng ton dân cung hiến Ðền Thờ của Thin Cha. 6 Cc tư tế ai lo phận sự nấy, cn cc thầy L-vi th sử dụng cc nhạc cụ của Ðức Cha do vua Ða-vt lm ra để ho theo những bản thnh ca; họ ca ngợi Ðức Cha v muôn ngn đời Cha vẫn trọn tnh thương. Họ ht những bi ca ngợi do vua Ða-vt sng tc. Bn cạnh họ, cc tư tế thổi kn, cn ton thể Ít-ra-en th đứng.

 

7 Vua Sa-lô-môn thnh hiến phần giữa của tiền đnh ở trước Nh Ðức Cha. Chnh tại đây, vua dâng lễ ton thiu v mỡ bo của cc lễ kỳ an, v bn thờ bằng đồng vua Sa-lô-môn đã lm không đủ chứa lễ ton thiu, lễ phẩm v mỡ. 8 Dịp ny, vua Sa-lô-môn mừng lễ trong bảy ngy, v cng với vua c ton thể Ít-ra-en, một cộng đon rất lớn gồm những người từ lối vo Cửa Ải Kha-mt tới suối Ai-cập ko về. 9 Ngy thứ tm, một cuộc họp long trọng được tổ chức, v trước đ người ta đã cung hiến bn thờ trong bảy ngy v mừng lễ trong bảy ngy nữa. 10 Ngy thứ hai mươi ba thng thứ bảy, vua giải tn dân. Ai nấy trở về lều mnh, lng vui mừng hân hoan v mọi sự tốt lnh Ðức Cha đã lm cho vua Ða-vt tôi tớ Người v cho Ít-ra-en dân Người.

 

Thin Cha phn với vua Sa-lô-môn (1 V 9:1-9)

 

11 Sau khi vua Sa-lô-môn hon tất Ðền Thờ Ðức Cha v cung điện nh vua, kể cả mọi công trnh vua dự tnh thực hiện về Ðền Thờ Ðức Cha v về cung điện nh vua, 12 th Ðức Cha hiện ra với vua ban đm v phn: Ta đã nghe lời ngươi cầu nguyện v đã chọn nơi ny lm nh dâng hy lễ cho Ta. 13 Khi Ta để cho trời đng lại, không cho mưa, khi Ta truyền cho châu chấu ph hoại đất đai, khi Ta cho dịch tễ honh hnh trong dân Ta, 14 nếu dân Ta, dân vốn ku cầu Danh Ta, m biết hạ mnh xuống khẩn nguyện v tm kiếm Nhan Ta, từ bỏ những con đường xấu xa m trở lại, th Ta, từ trời, Ta sẽ nghe v thứ tha tội lỗi n v sẽ phục hưng xứ sở của n. 15 Từ nay, Ta sẽ gh mắt nhn v lắng tai nghe lời cầu nguyện dâng ln ở nơi đây, 16 v Ta đã chọn v thnh ho nh ny, để muôn đời Danh Ta ngự tại đây; Ta sẽ để mắt nhn v để lng ưa thch nơi ny mãi mãi. 17 Cn ngươi, nếu ngươi bước đi trước Nhan Ta, như Ða-vt thân phụ ngươi, m thi hnh mọi điều Ta truyền cho ngươi, v tuân giữ cc chỉ thị v luật php của Ta, 18 th Ta sẽ củng cố ngai vng của ngươi, như Ta đã đoan hứa với Ða-vt thân phụ ngươi rằng: Ngươi sẽ không thiếu người cai trị Ít-ra-en. 19 Nhưng nếu cc ngươi tro trở, bỏ cc chỉ thị v mệnh lệnh Ta đã ban bố cho cc ngươi, m đi lm tôi cc thần khc v thờ lạy chng, 20 th Ta sẽ tiu diệt cc ngươi khỏi phần đất Ta đã ban cho cc ngươi. Cn Ðền Thờ ta đã thnh ho để knh Danh Ta, Ta sẽ loại khỏi Nhan Ta, v sẽ biến thnh bia miệng cho mọi dân tộc đm tiếu. 21 Ðền Thờ ny, d cao trọng đến đâu, cũng sẽ thnh đống hoang tn, khiến mọi kẻ qua lại phải sững sờ m ni; Tại sao Ðức Cha đã xử với xứ sở ny, với Ðền Thờ ny như thế? 22 V người ta sẽ trả lời: Tại chng đã bỏ Ðức Cha, Thin Cha của chng, Ðấng đã đưa tổ tin chng ra khỏi đất Ai-cập; chng đã gắn b với cc thần ngoại, sụp lạy v lm tôi cc thần ấy, nn Ðức Cha đã ging xuống đầu chng tất cả những tai hoạ ny.

 

C Chương 08 C

 

Hon tất cc công trnh xây cất (1 V 9:10-25)

 

1 Vua Sa-lô-môn xây Ðền Thờ Ðức Cha v cung điện nh vua trong hai mươi năm. 2 Sau đ, vua xây lại cc thnh vua Khi-ram đã tặng, rồi định cư con ci Ít-ra-en tại cc thnh ấy. 3 Vua Sa-lô-môn đến Kha-mt Xô-va v chiếm lấy nơi ấy. 4 Vua ti thiết Tt-mo trong sa mạc v tất cả cc thnh c kho dự trữ vua đã lập trong vng Kha-mt. 5 Vua xây lại Bết Khô-rôn Thượng v Bết Khô-rôn Hạ. Ð l những thnh c tường luỹ kin cố, cổng đng then ci. 6 Vua cũng xây lại Ba-a-lt v tất cả cc thnh c kho dự trữ của vua Sa-lô-môn, cc thnh chứa xe, cc thnh giữ ngựa, v tất cả những g vua Sa-lô-môn muốn xây cất tại Gi-ru-sa-lem, tại Li-băng v trong ton lãnh thổ thuộc quyền vua.

 

7 Tất cả những người cn st lại thuộc cc dân Khết, E-mô-ri, Pơ-rt-di, Khi-vi v Giơ-vt. 8 Những người ny không thuộc dân Ít-ra-en, những người ny đã để lại con chu chng trong xứ m con ci Ít-ra-en đã không tiu diệt hết được. Vua Sa-lô-môn bắt tất cả những người đ phải lao động khổ sai, đến ngy nay. 9 Phần con ci Ít-ra-en, vua Sa-lô-môn không bắt ai phải lm nô dịch cho vua. Họ l những chiến sĩ, những tướng lãnh, những người chỉ huy chiến xa v kỵ binh của vua. 10 Số vin chức chỉ huy cc đốc công của vua Sa-lô-môn l hai trăm năm mươi người, gim st dân chng.

 

11 Vua Sa-lô-môn đưa công cha của Pha-ra-ô từ Thnh Ða-vt ln cung điện đã xây cho b. Vua ni: Vợ ta sẽ không ở trong cung điện của Ða-vt, vua Ít-ra-en, v những nơi đặt Hm Bia của Ðức Cha đều l nơi thnh.

 

12 Từ đ, trn bn thờ vua Sa-lô-môn đã xây trước tiền đnh, vua dâng lễ ton thiu knh Ðức Cha. 13 Theo nghi thức ring ông Mô-s đã quy định cho mỗi ngy, vua dâng lễ ton thiu cc ngy sa-bt, ngy sc v ba ngy đại lễ trong năm l: lễ Bnh Không Men, lễ Cc Tuần v lễ Lều. 14 Chiếu theo luật phụ vương Ða-vt đã định, vua cũng cắt đặt cc ban tư tế vo phận sự của họ, cc thầy L-vi vo công tc ca ngợi Cha v phụ với cc tư tế trong nghi thức phụng tự mỗi ngy. Vua cn cắt đặt người giữ cửa cho mỗi cửa theo từng ban, v đ l lệnh truyền của vua Ða-vt, người của Thin Cha. 15 Không ai vi phạm một quy định no của vua Ða-vt lin quan đến cc tư tế, đến cc thầy L-vi v ngay cả đến cc kho bu nữa. 16 Thế l hon tất mọi công trnh của vua Sa-lô-môn, từ ngy khởi công xây cất Nh Ðức Cha cho tới khi kết thc. Nh của Ðức Cha thật l hon chỉnh.

 

Vinh quang của vua Sa-lô-môn (1 V 9:26-28; 10:1-27)

 

17 Bấy giờ vua Sa-lô-môn trẩy đi E-xi-ôn Ghe-ve v Ê-lt bn bờ Biển, trong đất Ê-đôm. 18 Vua Khi-ram sai cc tôi tớ đưa đến cho vua Sa-lô-môn tu b v những thủy thủ thạo nghề biển. Những người ny cng đi với tôi tớ của vua Sa-lô-môn đến Ô-phia, lấy mười ba tấn rưỡi vng đưa về cho vua Sa-lô-môn.

 

C Chương 09 C

 

1 Nữ hong Sơ-va nghe biết danh tiếng vua Sa-lô-môn, th đến Gi-ru-sa-lem đặt câu đố thử ti vua. Cng đi với b l cả một đon tuỳ tng đông đảo, nhiều lạc đ chở đầy hương liệu, v một số lượng rất lớn vng cng đ quý. B vo hội kiến với vua Sa-lô-môn v ni với vua tất cả những g b suy nghĩ trong lng. 2 Vua Sa-lô-môn giải đp tất cả những vấn đề b đưa ra; đối với vua Sa-lô-môn, không c chuyện g b ẩn, m vua không giải đp cho b được. 3 Nữ hong Sơ-va thấy sự khôn ngoan của vua Sa-lô-môn, v cung điện vua đã xây, 4 những mn ăn trn bn của vua, dinh thự của quần thần, cung cch v trang phục của họ, cc vị chước tửu v trang phục của họ, cc lễ ton thiu vua tiến dâng tại Ðền Thờ Ðức Cha, b hết hồn. 5 B ni với vua: Những điều tôi đã nghe ni ở nước tôi về ngi v về sự khôn ngoan của ngi quả l sự thật. 6 Tôi đã không tin những điều người ta ni cho tới khi tôi đến v thấy tận mắt. Nhưng thực ra người ta cho tôi biết chưa tới một nửa về sự khôn ngoan kỳ diệu của ngi. Ngi vượt xa tiếng tăm lừng lẫy tôi đã nghe về ngi. 7 Phc thay thần dân của ngi! Phc thay quần thần của ngi, những kẻ luôn luôn được tc trực trước mặt ngi v nghe biết sự khôn ngoan của ngi. 8 Chc tụng Ðức Cha, Thin Cha của ngi, Ðấng đã ưu i đặt ngi trn ngôi bu của Người để ngi lm vua phục vụ Ðức Cha, Thin Cha của ngi. V Thin Cha của ngi yu thương Ít-ra-en, muốn cho dân ny được muôn đời bền vững, nn đã đặt ngi lm vua cai trị họ, để ngi thi hnh luật php v công lý. 9 V, b tặng vua ba ngn su trăm ký vng, một số rất lớn hương liệu v đ quý. Chưa từng c thứ hương liệu no như thứ m nữ hong Sơ-va đã tặng cho vua Sa-lô-môn. 10 Cả cc tôi tớ của vua Khi-ram cng với bề tôi vua Sa-lô-môn khi mang vng từ Ô-phia về, cũng đưa gỗ đn hương v đ quý về nữa. 11 Vua dng gỗ đn hương lm bậc thang cho Ðền Thờ Ðức Cha, cung điện nh vua, đn lia, đn hạc cho cc ca sĩ. Trước đây, trong đất Giu-đa, người ta chưa hề thấy thứ gỗ no như thế. 12 Vua Sa-lô-môn tặng lại nữ hong Sơ-va tất cả những g b ngỏ ý thch, nhiều hơn cả những g b đã mang đến cho vua. Sau đ b lui gt, cng với đon tuỳ tng trở về xứ sở.

 

13 Số vng vua Sa-lô-môn thu nhập hng năm l hai mươi ngn ký, 14 không kể số vng v bạc m khch vãng lai, cc thương gia cũng như tất cả cc vua Ả-rập v cc quan thi th trong nước đem nộp cho vua. 15 Vua Sa-lô-môn lm hai trăm chiếc thuẫn lớn bằng vng g, mỗi chiếc thuẫn phải dng tới su ký vng g. 16 Vua cn lm ba trăm chiếc thuẫn nhỏ bằng vng g, mỗi chiếc mất ba ký vng. V vua đặt cc thuẫn ấy trong Cung Rừng Li-băng. 17 Vua lại lm một ci ngai lớn bằng ng v dt vng rng. 18 Ngai c su cấp v một ci bệ chân bằng vng, hai bn chỗ ngồi c tay tựa, đứng st tay tựa l hai con sư tử, 19 v mười hai con sư tử đứng trn su cấp ở hai bn. Chẳng vương quốc no lm được như thế.

 

20 Tất cả cc chn để uống của vua Sa-lô-môn đều bằng vng, v tất cả cc vật dụng trong Cung Rừng Li-băng cũng bằng vng rng. V thời vua Sa-lô-môn bạc không c gi trị g cả. 21 Quả vậy, vua Sa-lô-môn c một đon tu đi Tc-st cng với cc tôi tớ của vua Khi-ram, v cứ ba năm một lần, đon tu Tc-st đến mang theo vng, bạc, ng, khỉ v công.

 

22 Vua Sa-lô-môn l người trổi vượt hơn tất cả cc đế vương trn mặt đất về sự giu c v khôn ngoan. 23 Tất cả cc vua trn mặt đất đều mong diện kiến vua Sa-lô-môn để được nghe sự khôn ngoan m Thin Cha đã ban cho vua, 24 mỗi vị đều mang lễ vật: đồ bạc, đồ vng, y phục, vũ kh, hương liệu, ngựa v lừa, cứ thế từ năm ny qua năm khc.

 

25 Vua c bốn ngn ngăn chuồng chứa ngựa v xe, với mười hai ngn ngựa cỡi để ở cc thnh c xe v để ở; cạnh vua tại Gi-ru-sa-lem.

 

26 Vua thống trị tất cả cc vua từ Sông Cả đến đất của người Phi-li-tinh v mãi cho tới ranh giới Ai-cập. 27 Nhờ vua m bạc ở Gi-ru-sa-lem ra thường như sỏi đ, cn b hương th nhiều như vả ở miền Sơ-ph-la. 28 Ngựa của vua Sa-lô-môn l giống ngựa được nhập từ Ai-cập v từ khắp mọi nước.

 

Vua Sa-lô-môn từ trần (1 V 11 :41-43)

 

29 Cc truyện khc về vua Sa-lô-môn, từ những việc đầu tin đến những việc cuối cng, đều đã được ghi chp trong Sử Bin Nin của ngôn sứ Na-than, trong Sch Ngôn Sứ của ông A-khi-gia người Si-lô, trong Cc Thị Kiến của thầy chim Gie-đô dưới thời vua Gia-rp-am con ông Nơ-vt. 30 Vua Sa-lô-môn trị v ton thể Ít-ra-en tại Gi-ru-sa-lem được bốn mươi năm. 31 Vua Sa-lô-môn đã an nghỉ với tổ tin v được chôn cất trong Thnh Ða-vt thân phụ vua, v thi tử Rơ-khp-am ln ngôi kế vị vua.

 

C Chương 10 C

 

IV. Những Cuộc Cải Cch Ðầu Tin Thời Quân Chủ

 

1. Vua Rơ-Khp-Am Với Việc Tập Trung Cc Thầy L-Vi

 

Ly khai (1 V 12:1-19)

 

1 Rơ-khp-am đi Si-khem, v ton thể Ít-ra-en tụ họp ở Si-khem để tôn ông ln lm vua. 2 Lc ấy Gia-rp-am con ông Nơ-vt, nghe biết chuyện ấy C ông đang ở bn Ai-cập v ông đã trốn vua Sa-lô-môn sang đ, ông liền bỏ Ai-cập trở về. 3 Người ta cho mời ông Gia-rp-am. Ông v ton thể Ít-ra-en tới.

 

Họ thưa với Rơ-khp-am rằng: 4 Phụ vương ngi đã bắt chng tôi mang một ci ch qu nặng, bây giờ nếu ngi giảm bớt khổ dịch v ch nặng nề phụ vương đã đặt trn chng tôi, th chng tôi sẽ phục dịch ngi. 5 Vua ni với họ: Ba ngy nữa cc ngươi trở lại gặp ta. Dân chng liền rt lui.

 

6 Vua Rơ-khp-am bn hỏi với cc kỳ mục l những người đã từng hầu cận phụ vương Sa-lô-môn khi vua ny cn sống. Vua Rơ-khp-am ni: Cc ngươi gp ý với ta thế no, để ta cn trả lời cho dân ny? 7 Họ thưa với vua: Nếu ngi xử tốt với dân, chiều lng dân, dng lời lẽ ôn tồn m ni với dân, th dân sẽ lm tôi ngi mãi mãi. 8 Nhưng vua không đếm xỉa g đến ý kiến cc kỳ mục đưa ra, lại đi bn hỏi với đm người trẻ l những bạn thiếu thời hiện đang hầu cận vua. 9 Vua ni với họ: Cc ngươi gp ý với ta thế no, để ta cn trả lời cho dân ny, v n đã ni với ta rằng: Xin ngi giảm bớt ci ch nặng phụ vương đã đặt trn chng tôi? 10 Ðm người trẻ, những bạn thiếu thời của vua, thưa vua rằng: Ngi sẽ trả lời cho dân đã từng ni với ngi: Phụ vương ngi đã đặt ch nặng trn chng tôi, nhưng xin ngi giảm bớt cho chng tôi, xin ngi ni với chng thế ny: Ngn tay nhỏ của ta cn lớn hơn cả lưng của phụ vương ta. 11 Vậy phụ vương ta đã đặt ch nặng trn cc ngươi, cn ta, ta chất cho nặng hơn nữa. Phụ vương ta trừng phạt cc ngươi bằng roi, cn ta, ta sẽ trừng phạt cc ngươi bằng bọ cạp!

 

12 Ngy thứ ba, Gia-rp-am cng ton dân đến yết kiến vua Rơ-khp-am như vua đã hẹn rằng: Ba ngy nữa trở lại gặp ta. 13 Vua trả lời cứng cỏi với họ. Vua Rơ-khp-am không đếm xỉa g đến ý kiến cc kỳ mục, 14 nhưng ni với họ theo ý kiến đm người trẻ rằng: Phụ vương ta đã đặt ch nặng trn cc ngươi, cn ta, ta chất nặng hơn nữa trn cc ngươi; phụ vương ta trừng phạt cc ngươi bằng roi, cn ta, ta sẽ trừng phạt cc ngươi bằng bọ cạp. 15 Thế l vua không chịu nghe dân. Thin Cha đã để như vậy cho lời Ðức Cha được ứng nghiệm, lời m Người đã dng ông A-khi-gia-hu người Si-lô m phn với ông Gia-rp-am con ông Nơ-vt. 16 Khi ton thể Ít-ra-en thấy vua không thm nghe họ, th dân đp lại vua rằng:

 

Chng tôi c lin hệ chi với Ða-vt?

 

Chẳng c phần g với con của Gie-s.

 

Ít-ra-en ơi, ai về lều nấy!

 

Ny Ða-vt, hãy liệu lấy nh của ngươi!

 

Rồi ton thể Ít-ra-en rt về lều. 17 Cn con ci Ít-ra-en cư ngụ tại cc thnh của Giu-đa th vua Rơ-khp-am vẫn lm vua cai trị họ. 18 Vua Rơ-khp-am cử ông Ha-đô-ram phụ trch việc dân công, nhưng con ci Ít-ra-en nm đ ông chết v ông đã chết. Cn vua Rơ-khp-am th vội vã ln xe trốn về Gi-ru-sa-lem. 19 Thế l Ít-ra-en ly khai với nh Ða-vt cho tới ngy nay.

 

C Chương 11 C

 

Hoạt động của vua Rơ-khp-am (1 V 12:21-24)

 

1 Về tới Gi-ru-sa-lem, vua Rơ-khp-am tập họp nh Giu-đa v chi tộc Ben-gia-min, được một trăm tm mươi ngn quân tinh nhuệ để giao chiến với Ít-ra-en v thu hồi vương quốc về cho Rơ-khp-am. 2 Nhưng c lời Ðức Cha phn với ông Sơ-ma-gia-hu, người của Thin Cha rằng: 3 Hãy ni với Rơ-khp-am con của Sa-lô-môn vua Giu-đa, với ton thể Ít-ra-en tại Giu-đa v tại Ben-gia-min rằng: 4 Ðức Cha phn thế ny: Cc ngươi không được ln giao chiến chống anh em cc ngươi; ai nấy cứ về nh mnh, v mọi chuyện l do Ta. Họ nghe lời Ðức Cha, v quay về, không đi đnh vua Gia-rp-am nữa.

 

5 Vua Rơ-khp-am ngự tại Gi-ru-sa-lem v xây dựng một số thnh tr kin cố tại Giu-đa. 6 Cc thnh đ l: B-lem, Ê-tham, Tơ-cô-a, 7 Bết Xua, Xô-khô, A-đu-lam, 8 Gt, Ma-r-sa, Dp, 9 A-đô-ra-gim, La-kht, A-d-ca, 10 Xo-rơ-a, Ai-gia-lôn, v Khp-rôn. Cc thnh ở Giu-đa v Ben-gia-min ny đều l những thnh tr vững chắc. 11 Vua củng cố cc thnh tr ấy, đặt trấn thủ, lập kho dự trữ lương thực, dầu v rượu. 12 Thnh no cũng c nhiều khin thuẫn, gio mc, v lực lượng được tăng cường tối đa. Thế l Giu-đa v Ben-gia min hon ton thần phục vua.

 

Hng tư tế về quy thuận vua Rơ-khp-am

 

13 Cc tư tế v cc thầy L-vi trong ton cõi Ít-ra-en đều từ khắp nơi về quy thuận vua. 14 Quả thế, cc thầy L-vi đã từ bỏ đồng cỏ v ti sản của mnh để đến Giu-đa v Gi-ru-sa-lem, v vua Gia-rp-am v con ci ông không cho họ thi hnh chức tư tế phục vụ Ðức Cha nữa, 15 nhưng vua tự tiện cắt đặt cc tư tế phục vụ cc nơi cao m thờ những con d, con b vua đã lm ra. 16 Từ mọi chi tộc Ít-ra-en, những kẻ để lng tm kiếm Ðức Cha, Thin Cha của Ít-ra-en, đều theo cc thầy L-vi ko về Gi-ru-sa-lem để dâng lễ cho Ðức Cha, Thin Cha của tổ tin mnh. 17 Họ lm cho vương quốc Giu-đa thm vững mạnh v trong ba năm liền, họ ph vua Rơ-khp-am con vua Sa-lô-môn, v trong ba năm đ vua đã đi theo con đường của vua Ða-vt v vua Sa-lô-môn.

 

Gia đnh vua Rơ-khp-am

 

18 Vua Rơ-khp-am kết hôn với cô Ma-kha-lt. Cha cô l ông Giơ-ri-mốt con vua Ða-vt v mẹ cô l b A-vi-kha-gin. B ny l con ông E-li-p v l chu ông Gie-s. 19 B Ma-kha-lt sinh cho vua những người con sau đây: Giơ-t, Sơ-mc-gia, Da-ham. 20 Sau b Ma-kha-lt, vua cn kết hôn với cô Ma-a-kha, i nữ của ông Áp-sa-lôm. B Ma-a-kha sinh cho vua những người con sau đây: A-vi-gia, Át-tai, Di-da v Sơ-lô-mt. 21 Vua Rơ-khp-am yu b Ma-a-kha i nữ của ông Áp-sa-lôm hơn tất cả cc b vợ v cc cung phi của vua. Quả thật, vua c đến mười tm b vợ, su mươi cung phi, hai mươi tm con trai v su mươi con gi. 22 Vua Rơ-khp-am đặt hong tử A-vi-gia con b Ma-a-kha lm thi tử đứng đầu cc anh em ông, để kế vị vua sau ny. 23 Vua đã khôn kho phân tn một số hong tử đi tất cả cc thnh tr c đồn luỹ kin cố trong khắp miền đất Giu-đa v Ben-gia-min. Vua cũng cấp thật dồi do lương thực v cưới nhiều vợ cho cc ông.

 

C Chương 12 C

 

Vua Rơ-khp-am bất trung với Ðức Cha (1 V 14:25-28)

 

1 Củng cố được vương quốc v trở nn hng mạnh rồi, vua Rơ-khp-am bỏ Lề Luật của Ðức Cha, khiến ton thể Ít-ra-en cũng theo gương. 2 V họ bất trung với Ðức Cha như thế, nn năm thứ năm triều vua Rơ-khp-am, vua Ai-cập l Si-sắc đã tiến đnh Gi-ru-sa-lem. 3 Từ Ai-cập, ông ko theo một ngn hai trăm chiến xa, su mươi ngn ngựa v một đạo quân đông vô kể gồm những người Li-by-a, Xc-ki-gim v Ct, 4 chiếm cc thnh c đồn luỹ kin cố v tiến về Gi-ru-sa-lem. 5 Bấy giờ ngôn sứ Sơ-ma-gia vo gặp vua Rơ-khp-am v cc thủ lãnh của Giu-đa đang tập họp về Gi-ru-sa-lem để trốn trnh vua Si-sắc. Ngôn sứ ni với họ: Ðức Cha phn thế ny: Cc ngươi đã bỏ Ta, th Ta, Ta cũng bỏ mặc cc ngươi trong tay Si-sắc. 6 Cc thủ lãnh Ít-ra-en liền cng với vua hạ mnh xuống v tuyn xưng rằng: Ðức Cha thật công minh! 7 Khi Ðức Cha thấy họ hạ mnh xuống, th Người phn bảo ông Sơ-ma-gia rằng: Chng đã hạ mnh xuống, Ta sẽ không tiu diệt chng nữa. Ta sẽ sớm cho chng thot nạn. Cơn thịnh nộ của Ta sẽ không ging xuống Gi-ru-sa-lem qua tay Si-sắc. 8 Thế nhưng chng sẽ phải lm tôi n, v chng sẽ biết thế no l phụng sự Ta v thế no l lm tôi chư quốc.

 

9 Vậy Si-sắc vua Ai-cập tiến đnh Gi-ru-sa-lem v chiếm đoạt cc kho tng trong Ðền Thờ Ðức Cha cũng như kho tng trong hong cung; ông lấy hết. Ông chiếm đoạt những khin thuẫn bằng vng vua Sa-lô-môn đã lm. 10 Vua Rơ-khp-am lm những khin thuẫn bằng đồng để thay thế, v giao cho cc người chỉ huy thị vệ canh gc cửa hong cung. 11 Mỗi khi vua vo Ðền Thờ Ðức Cha th cc thị vệ mang ra, rồi lại đưa về phng thị vệ.

 

12 V vua hạ mnh xuống nn đã trnh được cơn thịnh nộ của Ðức Cha v không bị hon ton tiu diệt. Vả lại ở Giu-đa vẫn cn c những điều tốt lnh. 13 Vua Rơ-khp-am củng cố được ngai vng tại Gi-ru-sa-lem v tiếp tục trị v. Khi ln ngôi, vua Rơ-khp-am được bốn mươi mốt tuổi. Vua trị v mười bảy năm tại Gi-ru-sa-lem l thnh đô Ðức Cha đã chọn lm nơi đặt Danh Người trong tất cả cc chi tộc Ít-ra-en.

 

14 Vua đã lm sự dữ, v đã không để lng tm kiếm Ðức Cha. 15 Cc sự việc đời vua Rơ-khp-am, từ những việc đầu tin đến những việc cuối cng, đã chẳng được ghi chp trong Sử bin nin của ngôn sứ Sơ-ma-gia v của thầy chim Ít-đô sao? Cc cuộc giao tranh đã không ngừng xảy ra giữa vua Rơ-khp-am v vua Gia-rp-am. 16 Vua Rơ-khp-am an nghỉ với tổ tin v được chôn cất trong Thnh Ða-vt. Con vua l A-vi-gia ln ngôi kế vị.

 

C Chương 13 C

 

2. Vua A-Vi-Gia Với Hng Tư Tế Gi-Ru-Sa-Lem

 

Chiến tranh (1 V 15:1-2,7)

 

1 Năm thứ mười tm triều vua Gia-rp-am, A-vi-gia ln lm vua Giu-đa, 2 v trị v tại Gi-ru-sa-lem ba năm. Thân mẫu vua l b Mi-kha-gia-hu i nữ ông U-ri-n người Ghp-a. Chiến tranh đã diễn ra giữa vua A-vi-gia v vua Gia-rp-am. 3 Vua A-vi-gia ra trận cng với một lực lượng tinh binh gồm bốn trăm ngn quân. Cn vua Gia-rp-am th đem một lực lượng tinh nhuệ gồm tm trăm ngn quân thiện chiến ra dn trận chống lại.

 

Vua A-vi-gia thuyết phục đối phương

 

4 Bấy giờ vua A-vi-gia đứng trn ngọn Xơ-ma-ra-gim trong vng ni Ép-ra-im, ln tiếng ni: Gia-rp-am v ton thể Ít-ra-en hãy nghe đây: 5 Ðức Cha, Thin Cha của Ít-ra-en, bằng một giao ước không ai phế bỏ được, đã ban quyền cai trị Ít-ra-en đến muôn đời cho vua Ða-vt, cho chnh người v cho con chu người, cc ngươi chẳng biết sao? 6 Thế m Gia-rp-am con Nơ-vt, tôi tớ vua Sa-lô-môn con vua Ða-vt, đã dấy loạn chống cha thượng mnh. 7 Những tn hạ tiện, những đứa vô loi đã toa rập với y lấn lướt vua Rơ-khp-am con vua Sa-lô-môn. Vua Rơ-khp-am cn trẻ người non dạ không địch nổi chng. 8 Bây giờ cc ngươi lại bô bô cả quyết chống chọi được với vương quyền của Ðức Cha m dng họ vua Ða-vt đang nắm giữ! Quả cc ngươi l một b lũ đông đảo, lại cn c những con b vng Gia-rp-am đã tạo ra cho cc ngươi tôn lm thần! 9 Ai chẳng biết rằng cc ngươi đã trục xuất cc tư tế của Ðức Cha, con chu ông A-ha-ron, v cc thầy L-vi nữa, để rồi tự tiện đặt những tư tế theo thi cc dân ngoại? V bất cứ ai mang một con b với bảy con d đến xin tấn phong l được lm tư tế liền, để phục vụ ci không phải l thần thnh g cả! 10 Cn với chng ta đây, th Thin Cha chng ta thờ chnh l Ðức Cha. Chng ta đã không từ bỏ Người. Cc tư tế phụng sự Ðức Cha phải l con chu ông A-ha-ron, cc thầy L-vi th lo phục vụ. 11 Cc vị ấy cứ mỗi sng mỗi chiều, dâng lễ ton thiu knh Ðức Cha, đốt hương thơm ngo ngạt, trưng bnh tiến trn bn thanh sạch; cn những ngọn đn trn cây đn vng th cứ chiều chiều lại đốt ln. Quả thật chng ta vẫn giữ những điều Ðức Cha Thin Cha chng ta truyền, cn cc ngươi, chnh Ðức Cha cc ngươi cũng bỏ. 12 Ðây, Thin Cha ở với chng ta để dẫn đầu chng ta; cc tư tế của Người với chiếc kn xung trận sẵn sng thổi ln chống cc ngươi! Hỡi con ci Ít-ra-en, Ðức Cha l Thin Cha tổ tin cc ngươi, chớ giao chiến chống lại Người: cc ngươi sẽ thất bại!

 

Giao tranh

 

13 Trong khi đ, vua Gia-rp-am sai ton phục kch đi bọc hậu quân Giu-đa. Như thế, cnh quân chnh th đối diện với quân Giu-đa, cn ton quân phục kch th ở đằng sau họ. 14 Khi quân Giu-đa quay lại, bỗng thấy mnh bị đnh cả trước lẫn sau, liền ku ln Ðức Cha, cc tư tế th thổi kn. 15 Quân Giu-đa h ht xung phong, v trong lc quân Giu-đa h ht như vậy th Thin Cha đnh bại vua Gia-rp-am v ton thể Ít-ra-en trước mặt vua A-vi-gia v Giu-đa. 16 Con ci Ít-ra-en chạy trốn quân Giu-đa, nhưng đã bị Thin Cha trao nộp vo tay những người ny. 17 Vua A-vi-gia v quân đội của vua đã ging cho chng một đn ch tử: năm trăm ngn tinh binh của Ít-ra-en đã tử trận. 18 Trong trận ấy, con ci Ít-ra-en bị hạ nhục, cn con ci Giu-đa th trở nn mạnh mẽ hơn, v họ đã tựa nương vo Ðức Cha Thin Cha tổ tin của họ.

 

Cuối triều vua A-vi-gia

 

19 Vua A-vi-gia truy kch vua Gia-rp-am v chiếm được của ông cc thnh sau đây: Bết Ên v cc vng phụ cận, Giơ-sa-na v cc vng phụ cận, Ép-rôn v cc vng phụ cận. 20 Suốt triều đại vua A-vi-gia-hu, vua Gia-rp-am không khôi phục được sức mạnh nữa; vua bị ÐỨC CHÚA đnh phạt v đã chết. 21 Vua A-vi-gia-hu ngy cng thm mạnh. Vua lấy mười bốn người vợ, được hai mươi hai con trai v bốn mươi con gi. 22 Cc truyện cn lại về vua A-vi-gia, đường lối vua theo, cc việc vua lm đã được ghi chp trong sch Ch Giải của ngôn sứ Ít-đô. 23 Vua A-vi-gia đã an nghỉ với tổ tin v được chôn cất trong Thnh Ða-vt; con vua l A-xa ln ngôi kế vị.

 

3. Vua A-Xa Với Công Việc Cải Cch Phụng Tự

 

Bnh an dưới thời vua A-xa

 

Dưới triều đại vua, xứ sở được yn hn trong mười năm.

 

C Chương 14 C

 

1 Vua A-xa lm điều tốt lnh v ngay chnh trước mắt Ðức Cha Thin Cha của vua. 2 Vua dẹp bỏ cc bn thờ của ngoại kiều v cc nơi cao, ph huỷ cc trụ thờ v cc cột thờ. 3 Vua khuyn người Giu-đa tm kiếm Ðức Cha, Thin Cha tổ tin họ, thi hnh Lề Luật v huấn lệnh của Người. 4 Vua dẹp bỏ cc nơi cao v cc bn thin khỏi cc thnh Giu-đa. Dưới triều vua, vương quốc được yn hn. 5 Vua xây cc thnh kin cố tại Giu-đa, v xứ sở được yn hn. Sở dĩ trong cc năm đ, vua không phải đương đầu với một cuộc chiến tranh no cả, l v Ðức Cha đã ban cho đất nước được an bnh.

 

6 Vua ni với người Giu-đa: Ta hãy ti thiết cc thnh ấy, xây tường luỹ chung quanh, dựng thp, lm cửa với then ci; đất nước cn thuộc về chng ta, v chng ta vẫn tm kiếm Ðức Cha l Thin Cha chng ta; chng ta tm kiếm Người, nn Người ban cho chng ta được tư bề yn ổn.

 

7 Vua A-xa c một đạo quân gồm ba trăm ngn người Giu-đa biết mang thuẫn lớn v gio, v hai trăm tm mươi ngn người Ben-gia-min dng thuẫn nhỏ v bắn cung. Tất cả những người ấy đều l những bậc anh hng dũng sĩ.

 

Cuộc xâm lăng của De-rc

 

8 Bấy giờ De-rc người Ct xuất hiện chống ph họ với một đạo quân gồm một triệu người v ba trăm chiến xa; y đã đến tận Ma-r-sa. 9 Vua A-xa ra ngnh chiến v dn trận tại thung lũng Xơ-pha-tha, gần Ma-r-xa. 10 Vua A-xa ln tiếng ku cầu Ðức Cha Thin Cha của mnh: Lạy Ðức Cha, khi Ngi muốn cứu gip, th đối với Ngi chẳng c chi khc biệt giữa người mạnh v người yếu. Lạy Ðức Cha l Thin Cha chng con, xin cứu gip chng con! V chng con nương tựa vo Ngi v nhân danh Ngi m chng con gip chiến với lũ đông ny. Lạy Ðức Cha, chnh Ngi l Thin Cha của chng con, xin đừng để cho phm nhân no chống lại được với Ngi.

 

11 Ðức Cha đã đnh bại người Ct trước mặt vua A-xa v trước mặt Giu-đa: những người Ct đã trốn chạy, 12 v vua A-xa cng với quân đội của vua đuổi đnh chng cho tới Gh-ra. Quân Ct ngã quỵ, không cn ai sống st: chng bị đnh tan trước nhan Ðức Cha v trước doanh trại của Người. Người ta đã thu được thật nhiều chiến lợi phẩm. 13 Họ cũng đnh chiếm tất cả cc thnh chung quanh Gh-ra, v Ðức Cha đã ging kinh hong xuống cc thnh ấy; họ cướp ph tất cả cc thnh ấy, v chiến lợi phẩm ở đ rất nhiều. 14 Họ cn đnh chiếm cả cc trại sc vật, cướp lấy vô số chin cừu v lạc đ, rồi rt về Gi-ru-sa-lem.

 

C Chương 15 C

 

Lời ku gọi của ông A-dc-gia-hu v cuộc cải cch

 

1 Ðược thần kh của Thin Cha thc đẩy, ông A-dc-gia-hu con ông Ô-đết, 2 ra đn vua A-xa v thưa: Xin vua A-xa v ton thể Giu-đa cng Ben-gia-min, hãy nghe tôi! Ðức Cha ở với cc ngi, khi cc ngi ở với Ðức Cha. Nếu cc ngi tm kiếm Ðức Cha, Người sẽ cho cc ngi được gặp; cn nếu cc ngi la bỏ Ðức Cha, Ðức Cha sẽ la bỏ cc ngi. 3 Một thời gian di, Ít-ra-en đã không c Thin Cha thật, không c tư tế dạy bảo, cũng chẳng c Lề Luật; 4 nhưng trong cơn quẫn bch, Ít-ra-en đã trở về với Ðức Cha, Thin Cha của mnh, đã tm kiếm Người v Người đã cho gặp. 5 Trong thời gian ấy, kẻ ra người vo đều không được bnh an, v trăm cay nghn đắng đã đổ trn tất cả cư dân cc nước. 6 Dân ny nước nọ, thnh ny thnh khc đã đụng nhau c liệt, v Thin Cha đã dng đủ mọi thứ khốn quẫn lm cho chng tn loạn. 7 Nhưng cc ngi, cứ can đảm ln, đừng để cho tay mnh bủn rủn, v công lao của cc ngi sẽ được đền đp.

 

8 Khi vua A-xa nghe biết những điều ấy v lời của ngôn sứ A-dc-gia-hu con ông Ô-đết, th vua được thm can đảm. Vua liền dẹp bỏ cc đồ gh tởm khỏi ton cõi Giu-đa v Ben-gia-min, khỏi cc thnh vua đã chiếm được trong vng ni Ép-ra-im, rồi lm mới lại bn thờ Ðức Cha ở trước tiền đnh của Ðức Cha. 9 Vua tập họp mọi người Giu-đa v Ben-gia-min cng những người thuộc Ép-ra-im, Mơ-na-se v Si-m-on cư tr giữa họ C quả thật c nhiều người đã bỏ Ít-ra-en m ngả theo vua, khi thấy Ðức Cha Thin Cha vua thờ ở với vua. 10 Họ tập họp ở Gi-ru-sa-lem vo thng thứ ba năm thứ mười lăm triều vua A-xa. 11 Ngy hôm ấy họ lấy một phần chiến lợi phẩm đã mang về gồm bảy trăm con b, bảy ngn con chin, đem st tế dâng Ðức Cha. 12 Họ lấy giao ước m cam kết sẽ đem hết tâm hồn tm kiếm Ðức Cha, Thin Cha của cha ông họ. 13 Bất cứ ai không tm kiếm Ðức Cha, Thin Cha của Ít-ra-en, sẽ phải chết, d l trẻ nhỏ hay người lớn, đn ông hay đn b. 14 Họ lớn tiếng thề với Ðức Cha như vậy, rồi h reo, thổi kn v rc t v inh ỏi. 15 Ton thể Giu-đa phấn khởi vui mừng về lời thề đ, v họ đã đem hết cả tâm tnh của họ m thề; họ hon ton tự nguyện tm kiếm Ðức Chua v Người đã cho họ được gặp Người. Ðức Cha cũng cho họ được tư bề yn ổn.

 

16 Ngay cả b nội của vua A-xa l Ma-a-kha, cũng bị vua cch chức quốc mẫu, v b đã lm một vật kinh tởm knh thần A-s-ra. Vua A-xa ph huỷ vật kinh tởm đ, tn nhuyễn rồi đem đốt trong thung lũng Kt-rôn. 17 Cc nơi cao tuy chưa biến khỏi Ít-ra-en, nhưng vua A-xa vẫn suốt đời trọn tnh vẹn nghĩa. 18 Vua đưa vo Ðền Thờ Thin Cha cc vật thnh m vua cha cũng như chnh vua dâng cng: bạc, vng v cc vật dụng.

 

19 Không c cuộc giao tranh no nữa cho đến năm thứ ba mươi lăm triều vua A-xa.

 

C Chương 16 C

 

Cuộc chiến với Ít-ra-en (1 V 15:16-22)

 

1 Năm ba mươi su triều vua A-xa, Ba-sa vua Ít-ra-en tiến đnh Giu-đa; vua kiến thiết Ra-ma, để không cho ai ra vo lin lạc với A-xa vua Giu-đa. 2 Bấy giờ vua A-xa lấy bạc, vng trong kho tng của Ðền Thờ Ðức Cha v của hong cung, rồi sai người đến với Ben Ha-đt vua A-ram đang cư ngụ tại Ða-mt, v ni rằng: 3 Nn c hiệp ước giữa tôi với ngi, cũng như giữa thân phụ tôi với thân phụ ngi. Ðây, tôi xin gửi bạc vng tặng ngi. Xin ngi huỷ bỏ hiệp ước giữa ngi với Ba-sa vua Ít-ra-en, để ông ấy bỏ tôi m rt về! 4 Vua Ben Ha-đt nghe lời vua A-xa v sai cc vị chỉ huy quân đội đnh cc thnh của Ít-ra-en; vua đnh chiếm I-giôn, Ðan, A-vn Ma-gim, tất cả cc kho lương thực của cc thnh thuộc Np-ta-li. 5 Nghe biết chuyện ny, vua Ba-sa ngưng kiến thiết Ra-ma v đnh chỉ công trnh của mnh. 6 Bấy giờ vua A-xa đem ton dân Giu-đa đến Ra-ma; họ lấy đi đ, gỗ m vua Ba-sa dng để xây cất. Vua lấy những thứ ấy m kiến thiết Ghe-va v Mt-pa.

 

7 Lc bấy giờ thầy chim Kha-na-ni vo yết kiến A-xa vua Giu-đa v thưa: V ngi đã nương tựa vo vua A-ram chứ không nương tựa vo Ðức Cha Thin Cha của ngi, nn lực lượng của vua A-ram đã vuột khỏi tay ngi. 8 Quân Ct v quân Li-by-a đã chẳng l một lực lượng hng hậu với rất nhiều xe v ngựa đ sao? Thế m, khi ngi nương tựa vo Ðức Cha, th Người đã trao chng vo tay ngi. 9 Bởi v Ðức Cha đưa mắt rảo khắp hon cầu để gia tăng sức mạnh cho những ai giữ lng trung nghĩa với Người. Trong trường hợp ny, ngi đã xử sự như một kẻ đin rồ, nn từ đây ngi sẽ phải luôn luôn đối đầu với chiến tranh. 10 Bực tức với thầy chim, vua A-xa bắt ông bỏ t v cm ông lại: vua nổi giận với ông v chuyện đ. Cũng trong thời gian ny, vua A-xa đn p một số người khc nữa trong dân.

 

Cuối triều vua A-xa (1 V 15:23-24)

 

11 Cc chuyện về vua A-xa, từ những việc đầu tin đến những việc cuối cng, đều được ghi chp trong sch Cc Vua Giu-đa v Ít-ra-en. 12 Năm ba mươi chn triều vua, vua A-xa bị đau chân, bệnh tnh rất trầm trọng; thế nhưng trong cơn bệnh, thay v tm kiếm Ðức Cha, vua lại tm đến cc thầy lang. 13 Vua A-xa an nghỉ với tổ tin. Vua qua đời sau bốn mươi mốt năm trị v. 14 Vua được chôn cất trong ngôi mộ đã đục sẵn trong Thnh vua Ða-vt. Người ta đặt thi hi trong chiếc long sng đầy dầu thơm v đủ loại hương liệu được pha chế theo kỹ thuật sản xuất thuốc thơm. V để tỏ lng tôn knh vua, người ta đốt thật nhiều hương.

 

C Chương 17 C

 

4. Vua Giơ-Hô-Sa-Pht V Công Việc Hnh Chnh

 

Quyền lực vua Giơ-hô-sa-pht

 

1 Thi tử Giơ-hô-sa-pht ln kế vị vua cha, củng cố quyền hnh nhằm đối ph với Ít-ra-en. 2 Vua bố tr quân đội tại tất cả cc thnh kin cố trong nước Giu-đa, đặt cc trấn thủ trong nước Giu-đa v tại cc thnh m phụ vương A-xa đã chiếm được của Ép-ra-im.

 

Mối bận tâm đối với Lề Luật

 

3 Ðức Cha ở với vua Giơ-hô-sa-pht, v vua đi theo đường lối m xưa kia vua Ða-vt tổ tin vua đã đi. Vua không tm kiếm cc Ba-an. 4 Quả thật vua đã tm kiếm Thin Cha của thân phụ, v đã bước đi theo cc huấn lệnh của Cha, chứ không bắt chước hnh động của Ít-ra-en. 5 Ðức Cha gip vua nắm vững vương quyền trong tay; ton thể Giu-đa dâng cho vua nhiều lễ vật, nn vua rất mực giu c vinh quang. 6 Vua can đảm bước đi trn đường lối của Ðức Cha, tiếp tục dẹp bỏ cc nơi cao v cc cột thờ khỏi Giu-đa.

 

7 Năm thứ ba triều vua, vua sai cc quan chức Ben Kha-gin, Ô-vt-gia, Dơ-khc-gia, Nơ-than-n v Mi-kha-gia-hu đi giảng dạy tại cc thnh Giu-đa. 8 Cng đi với họ, c cc thầy L-vi sau đây: Sơ-ma-gia-hu, Nơ-than-gia-hu, Dơ-vt-gia-hu, A-xa-hn, Sơ-mi-ra-mốt, Giơ-hô-na-than, A-đô-ni-gia-hu, Tô-vi-gia-hu, Tp A-đô-ni-gia; cng với cc thầy L-vi ấy cn c cc tư tế Ê-li-sa-ma v Giơ-hô-ram. 9 Họ giảng dạy ở Giu-đa mang theo mnh sch Luật của Ðức Cha; họ rảo khắp cc thnh của Giu-đa v giảng dạy dân chng. 10 Ðức Cha ging kinh hong xuống trn cc vương quốc chung quanh Giu-đa, nn chng không gây chiến với nước ny. 11 C những người Phi-li-tinh cn đem tặng phẩm v một số bạc lớn đến triều cống vua Giơ-hô-sa-pht; cả người Ả-rập cũng mang tặng vua nhiều chin d: bảy ngn bảy trăm chin v bảy ngn bảy trăm d. 12 Như thế, vua Giơ-hô-sa-pht ngy cng trở nn giu mạnh; vua xây tại Giu-đa nhiều pho đi v cc thnh lm kho lương thực.

 

Quân đội

 

13 Tại cc thnh xứ Giu-đa, vua c nhiều của dự trữ, cn tại Gi-ru-sa-lem, vua c đông đảo chiến binh, đ l cc anh hng dũng sĩ. 14 Họ được phân cấp theo gia tộc như sau: ở Giu-đa cc tướng lãnh coi ngn quân c: ông Át-na chỉ huy ba trăm ngn anh hng dũng sĩ; 15 dưới quyền ông, c ông Giơ-hô-kha-nan chỉ huy hai trăm tm mươi ngn; 16 dưới quyền ông, c một người tnh nguyện phục vụ Ðức Cha, đ l ông A-mt-gia, con ông Dch-ri, chỉ huy hai trăm ngn anh hng dũng sĩ.

 

17 Thuộc Ben-gia-min: vị anh hng dũng sĩ En-gia-đa chỉ huy hai trăm ngn quân mang cung nỏ v khin thuẫn. 18 dưới quyền ông, c ông Giơ-hô-da-vt chỉ huy một trăm tm mươi ngn quân được võ trang để chiến đấu.

 

19 Ð l những người phục vụ vua, không kể những người vua đã cắt đặt tại cc thnh kin cố khắp Giu-đa.

 

C Chương 18 C

 

Hiệp ước với vua A-khp v sự can thiệp của cc ngôn sứ (1 V 22:1-27)

 

1 Bấy giờ, vua Giơ-hô-sa-pht được rất mực giu c vinh quang, v vua thông gia với vua A-khp. 2 Mấy năm sau vua xuống Sa-ma-ri thăm vua A-khp. Ðể mừng vua v đon tuỳ tng, vua A-khp cho st tế rất nhiều chin b; vua cn thuyết phục vua Giơ-hô-sa-pht ln tấn công Ra-mốt Ga-la-t. 3 A-khp vua Ít-ra-en ni với Giơ-hô-sa-pht, vua Giu-đa: Ngi c muốn cng tôi đi Ra-mốt Ga-la-t không? Vua Giơ-hô-sa-pht trả lời: Tôi cũng lm như ngi, dân tôi cũng như dân ngi, chng tôi cng chiến đấu với ngi.

 

4 Nhưng vua Giơ-hô-sa-pht ni với vua Ít-ra-en: Hôm nay, xin ngi thỉnh vấn sấm ngôn của Ðức Cha. 5 Vua Ít-ra-en tập họp cc ngôn sứ, khoảng bốn trăm người, v ni với họ: Ta c phải đi đnh Ra-mốt Ga-la-lt không hay l phải ngưng lại? Họ thưa: Xin vua cứ ln, Thin Cha sẽ trao thnh ấy vo tay vua. 6 Nhưng vua Giơ-hô-sa-pht ni: Ở đây không c ngôn sứ no khc của Ðức Cha nữa, để chng ta nhờ ông thỉnh vấn cho hay sao? 7 Vua Ít-ra-en trả lời vua Giơ-hô-sa-pht: Cn một người nữa chng ta c thể nhờ thỉnh vấn Ðức Cha được, nhưng tôi ght ông ta, v ông ta không hề tin bo cho tôi điều lnh, m lc no cũng chỉ ton điều dữ. Ð l Mi-kha-giơ-hu, con của Gim-la. Vua Giơ-hô-sa-pht ni: Ðức vua đừng ni như vậy. 8 Vua Ít-ra-en gọi một hoạn quan tới v bảo: Mau đưa Mi-kha-giơ-hu, con của Gim-la, đến đây.

 

9 Vua Ít-ra-en v Giơ-hô-sa-pht, vua Giu-đa, lc ấy mỗi vua đang ngồi trn ngai, mnh mặc cẩm bo, ở sân la tại cổng thnh Sa-ma-ri; v tất cả cc ngôn sứ đều đang ni lin min trước mặt cc vua. 10 Ông Xt-ki-gia-hu, con ông Cơ-na-a-na, đã lm một cặp sừng bằng sắt v ni: Ðức Cha phn như sau: Với những chiếc sừng ny, ngươi sẽ hc A-ram cho đến khi tiu diệt chng hon ton. 11 V tất cả cc ngôn sứ đều ni tin tri như thế m rằng: Xin vua cứ đi ln Ra-mốt Ga-la-t l sẽ gặp may. Ðức Cha sẽ trao thnh ấy vo tay vua. 12 Người được sai đi mời ông Mi-kha-giơ-hu ni với ông rằng: Ny, lời cc ngôn sứ đều đồng thanh bo cho vua điều may; mong sao lời của ông cũng giống như lời của họ. Xin ông cũng bo điều may! 13 Ông Mi-kha-giơ-hu ni: C Ðức Cha hằng sống! Thin cha của tôi phn sao, tôi sẽ ni vậy. 14 Rồi ông vo gặp vua, vua ni ông: Ny Mi-kha-giơ-hu, chng ta c nn đi đnh Ra-mốt Ga-la-t không, hay l ta phải ngưng lại? Ông thưa: Cc người cứ ln, cc người sẽ gặp may. Chng sẽ bị trao vo tay cc người. 15 Vua liền ni với ông: Ðã bao lần, ta thề buộc ngươi l, nhân danh Ðức Cha, ngươi chỉ được ni sự thật với ta! 16 Ông Mi-kha-giơ-hu mới ni:

 

Tôi đã thấy ton thể Ít-ra-en tn loạn trn ni

 

như chin không người chăn.

 

Ðức Cha phn: chng không cn chủ nữa.

 

Ai nấy hãy về nh bnh an!

 

17 Vua Ít-ra-en ni với vua Giơ-hô-sa-pht: Tôi đã chẳng ni với ngi rằng: ông ta không hề tin bo cho tôi điều may, m chỉ ton điều rủi đ sao? 18 Ông Mi-kha-giơ-hu lại ni: V thế cc ông hãy nghe lời Ðức Cha: tôi đã thấy Ðức Cha ngự trn ngai, v ton thể đạo thin binh đứng chầu Người ở hai bn tả hữu. 19 V Ðức Cha phn: Ai sẽ dụ A-khp, vua Ít-ra-en, tiến ln, cho n gục ngã tại Ra-mốt Ga-la-t? V kẻ ni thế ny, người ni thế kia. 20 Bấy giờ thần kh xuất hiện, đứng trước Ðức Cha v ni: Tôi sẽ dụ y. Ðức Cha hỏi thần kh: Bằng cch no? 21 Thần kh đp: Tôi sẽ xuất hiện lm thần kh dối tr trn môi miệng tất cả cc ngôn sứ của vua ấy. Ðức Cha liền phn: Ngươi sẽ lừa dối được n v ngươi sẽ thnh công. Cứ đi v lm như thế. 22 Ny Ðức Cha đã đặt thần kh dối tr trn môi miệng tất cả những ngôn sứ ny của vua, v Ðức Cha đã phn quyết điều dữ hại vua.

 

23 Bấy giờ Xt-ki-gia-hu, con ông Cơ-na-a-na, đến gần vả vo mặt ông Mi-kha-giơ-hu v ni: Thần kh của Ðức Cha từ nơi ta đã qua đường no m ni với mi? 24 Ông Mi-kha-giơ-hu ni: Rồi ngươi sẽ thấy vo ngy ngươi phải chui rc hết phng ny sang phng khc, để lẩn trốn. 25 Vua Ít-ra-en liền ni: Cc ngươi hãy bắt lấy Mi-kha-giơ-hu v dẫn n tới thị trưởng A-môn, v tới hong tử Giô-t. 26 Cc ngươi sẽ ni thế ny: Ðức vua ni như sau: giam tn ny vo nh t v cho n ăn uống t thôi, cho tới khi ta trở về bnh an.

 

Cuộc giao tranh. Một ngôn sứ can thiệp. (1 V 22:28-35)

 

27 Ông Mi-kha-giơ-hu liền ni: Nếu vua trở về bnh an, th Ðức Cha đã không dng tôi m phn. Ông ni tiếp: Ton thể cc dân tộc, xin hãy nghe cho! 28 Vua Ít-ra-en v Giơ-hô-sa-pht, vua Giu-đa, ln Ra-mốt Ga-la-t. 29 Vua Ít-ra-en ni với vua Giơ-hô-sa-pht: Tôi sẽ cải trang v ra trận; cn ngi, th xin cứ mặc o của ngi. Vua Ít-ra-en cải trang v họ ra trận. 30 Vua A-ram đã ra lệnh cho cc người chỉ huy chiến xa của vua rằng: Cc ngươi không đnh ai, d nhỏ hay lớn, chỉ đnh một mnh vua Ít-ra-en thôi. 31 Khi cc người chỉ huy chiến xa nhn thấy vua Giơ-hô-sa-pht th ni: Vua Ít-ra-en đây rồi! Họ bao vây tấn công vua, nhưng vua Giơ-hô-sa-pht tht ln. Ðức Cha liền trợ gip vua, Người lm cho chng rời xa vua. 32 Khi thấy rằng đ không phải l vua Ít-ra-en th cc người chỉ huy chiến xa không đuổi theo nữa. 33 Một người giương cung bắn đại, lại trng ngay vua Ít-ra-en vo giữa khớp của o gip. Vua liền bảo người đnh xe: Ta bị thương rồi! Quay xe lại đi! Ðưa ta ra khỏi chiến trường! 34 Nhưng trận chiến hôm ấy trở nn c liệt, v người ta đã cho vua Ít-ra-en đứng trn xe, đối diện với quân A-ram cho đến chiều, v lc mặt trời lặn th vua chết.

 

C Chương 19 C

 

1 Giơ-hô-sa-pht vua Giu-đa trở về nh mnh tại Gi-ru-sa-lem bnh an vô sự. 2 Thầy chim Gi-hu con ông Kha-na-ni ra đn vua Giơ-hô-sa-pht v thưa: Liệu c nn trợ lực cho kẻ xấu chăng? Chẳng lẽ vua lại đi yu kẻ ght Ðức Cha, để chuốc lấy cho vua cơn thịnh nộ của Người? 3 D sao th vua cũng c những ci tốt, bởi v vua đã ph huỷ cc cột thờ khỏi xứ sở v đã quyết tâm tm kiếm Thin Cha.

 

Cải tổ nền tư php

 

4 Sau một thời gian cư ngụ tại Gi-ru-sa-lem, vua Giơ-hô-sa-pht lại ra đi thăm dân, từ Bơ-e Se-va tới vng ni Ép-ra-im, để đưa họ về với Ðức Cha, Thin Cha tổ tin họ. 5 Vua đặt cc thẩm phn cho từng thnh một tại tất cả cc thnh kin cố trong ton cõi Giu-đa. 6 Vua ni với cc thẩm phn: Phải cẩn thận khi thi hnh phận sự, v không phải nhân danh người phm m cc ngươi xt xử, nhưng l nhân danh Ðức Cha, Ðấng ở với cc ngươi khi cc ngươi tuyn n. 7 Vậy phải một lng knh sợ Ðức Cha, m nắm vững v thi hnh công lý, v Ðức Cha Thin Cha chng ta không dung tha chuyện thin vị bất công, chuyện nhận qu hối lộ.

 

8 Tại Gi-ru-sa-lem, vua Giơ-hô-sa-pht cũng đặt những thầy L-vi, những tư tế, v gia trưởng trong dân Ít-ra-en, để họ nhân danh Ðức Cha m xt xử v giải quyết những vụ tranh tụng giữa cư dân Gi-ru-sa-lem. 9 Vua truyền cho họ rằng: Ðây l cch thức thi hnh phận sự: cc ngươi phải c lng knh sợ Ðức Cha, phải trung thực v thanh lim. 10 Khi cc anh em cc ngươi cư ngụ trong cc thnh của họ đem đến cho cc ngươi một vụ kiện nhờ cc ngươi giải quyết, d l chuyện đổ mu, chuyện lin quan đến một khoản luật, một mệnh lệnh, đến cc quy định, hoặc sắc chỉ, th cc ngươi phải soi sng cho họ, để họ khỏi mắc tội với Ðức Cha m ko thịnh nộ của Người xuống trn cc ngươi cũng như trn chnh mnh họ. C lm như thế cc ngươi mới không mắc tội.

 

11 Trong mọi chuyện lin quan tới Ðức Cha th người cầm đầu cc ngươi l A-mc-gia-hu; cn trong mọi chuyện lin quan tới đức vua, th người đ l Dơ-vt-gia-hu, con ông Gt-ma-n, thủ lãnh nh Giu-đa. Lm phận sự ký lục th đã c cc thầy L-vi. Cứ can đảm hnh động. Ai tốt th c Ðức Cha ở cng.

 

C Chương 20 C

 

Một cuộc thnh chiến

 

1 Sau đ, con ci Mô-p v con ci Am-mon, c những người Ma-ôn đi theo, đến gây chiến với vua Giơ-hô-sa-pht. 2 Người ta bo tin cho vua Giơ-hô-sa-pht rằng: Một đạo quân đông đảo từ bn kia biển, từ Ê-đôm, đến tấn công ngi, v ny chng đã ở Kht-xôn Ta-ma, tức l Ên Ghe-đi.

 

3 Vua Giơ-hô-sa-pht hoảng sợ v quyết tâm tm kiếm Ðức Cha. Vua ku gọi ton thể Giu-đa ăn chay. 4 Dân Giu-đa tập họp lại ku cầu Ðức Cha. Từ khắp cc thnh của Giu-đa, người ta cũng đến ku cầu Ðức Cha. 5 Vua Giơ-hô-sa-pht đứng giữa cộng đon Giu-đa v Gi-ru-sa-lem trong Ðền Thờ của Ðức Cha, trước sân mới, 6 v cầu nguyện: Lạy Ðức Cha l Thin Cha tổ tin chng con, chẳng phải Ngi l Thin Cha vừa ngự chốn trời cao, vừa thống trị cc dân cc nước, nắm trong tay sức mạnh v uy quyền, khiến không ai địch nổi Ngi đ sao? 7 Lạy Thin Cha chng con, chẳng phải Ngi l Ðấng đã đuổi cư dân xứ ny, bắt nhường chỗ cho Ít-ra-en dân Ngi v ban đất ấy cho dng dõi Áp-ra-ham, bạn thân của Ngi đến muôn đời đ sao? 8 Chnh trn đất đ m họ đã cư ngụ, đã xây một thnh điện knh danh Ngi. Họ ni: 9 Nếu chẳng may chng con gặp chinh chiến, bị trừng phạt, gặp dịch tễ hoặc đi km, th chng con sẽ đứng trước Ðền Thờ ny, trước nhan Ngi đây, v đây chnh l nơi danh Ngi ngự. Trong cơn cng khốn, chng con sẽ ku ln Ngi, Ngi sẽ lắng nghe v cứu gip chng con.

 

10 Ngi thấy đ: con ci Am-mon, Mô-p v dân vng ni X-ia. Xưa kia khi Ít-ra-en rời khỏi đất Ai-cập, Ngi đã không cho php đi vo đất của cc dân ny. Ngi đã bắt phải trnh xa chng, chứ không được tiu diệt. 11 Nay cc dân ny sắp lấy on đền ơn l trục xuất chng con khỏi phần đất của Ngi, đất Ngi đã ban cho chng con lm sản nghiệp. 12 Lạy Thin Cha chng con, chẳng lẽ Ngi không trừng phạt chng? Quả thật, chng con không đủ sức địch nổi đm dân đông đảo đến tấn công chng con đâu. Chng con chỉ biết ngước mắt nhn ln Ngi.

 

13 Ton thể dân Giu-đa, kể cả đn b con trẻ, đều đứng trước nhan Ðức Cha. 14 Bấy giờ, giữa cộng đon, thần kh Ðức Cha xuống trn ông Gia-kha-di-n con ông Dơ-khc-gia-hu, chu ông Bơ-na-gia, ông ny l con ông Giơ-y-n, chu ông Mt-tan-gia; Gia-kha-di-n l một thầy L-vi trong hng con chu ông A-xp. 15 Ông ni: Ton thể Giu-đa, dân cư Gi-ru-sa-lem v vua Giơ-hô-sa-pht, xin lắng tai nghe! Ðức Cha phn với cc ngi như sau: Cc ngươi đừng sợ, đừng khiếp đảm trước đm dân đông đảo ny, v cuộc chiến ny không phải của cc ngươi, nhưng l của Thin Cha. 16 Sớm mai hãy xuống m đnh chng; chng sẽ đi ln theo triền dốc Xt v cc ngươi sẽ gặp chng ở cuối con suối đối diện với sa mạc Giơ-ru-n. 17 Trong trận ny, cc ngươi không phải chiến đấu, cứ n binh bất động m xem Ðức Cha, Ðấng ở với cc ngươi, sẽ giải thot cc ngươi như thế no. Sớm mai hãy ra đn chng, v Ðức Cha sẽ ở với cc ngươi.

 

18 Vua Giơ-hô-sa-pht sấp mặt xuống đất v ton thể Giu-đa cng dân cư Gi-ru-sa-lem phủ phục trước Ðức Cha m thờ lạy. 19 Cc thầy L-vi con chu ông Cơ-ht v con chu ông Cô-rắc đứng ln lớn tiếng ca tụng Ðức Cha, Thin Cha của Ít-ra-en.

 

20 Họ thức dậy thật sớm v đi vo sa mạc Tơ-cô-a. Trong khi họ đi như thế, vua Giơ-hô-sa-pht đứng ra v ni: Giu-đa v dân cư Gi-ru-sa-lem hãy nghe ta: Ðức Cha l Thin Cha cc ngươi, cứ tin tưởng vo Người, cc ngươi sẽ tồn tại; cứ tin lời cc ngôn sứ của Người, cc ngươi sẽ chiến thắng. 21 Sau khi hội ý với dân, vua cắt đặt những người ca ht ngợi khen Ðức Cha. Họ mặc phẩm phục thnh, vừa đi trước quân binh vừa ht: Hãy ngợi khen Ðức Cha, v muôn ngn đời, Cha vẫn trọn tnh thương. 22 Khi họ cất tiếng reo mừng v ca ngợi, th Ðức Cha gây mâu thuẫn giữa hng ngũ quân Am-mon, quân Mô-p v dân vng ni X-ia đang tiến đnh Giu-đa. Thế l chng bị thảm bại. 23 Con ci Am-mon v Mô-p nổi ln chống lại dân cư vng ni X-ia để tru diệt v qut sạch đm dân ny. Thanh ton đm ny xong, con ci Am-mon v Mô-p lại gip nhau tự huỷ diệt.

 

24 Khi tới một nơi cao từ đ c thể nhn xuống sa mạc được, quân Giu-đa quay nhn đm đông, liền thấy tử thi nằm la liệt trn mặt đất, không một ai sống st. 25 Vua Giơ-hô-sa-pht v quân binh của vua đến thu chiến lợi phẩm; họ thấy một đon vật rất đông cng với của cải, o quần v cc vật dụng quý gi. Họ lượm lấy cho mnh nhiều không thể mang hết được. Phải mất ba ngy mới thu hết chiến lợi phẩm, v c rất nhiều. 26 Ngy thứ tư họ họp đại hội ở thung lũng Bơ-ra-kha. Tại đây họ đã chc tụng Ðức Cha; v thế cho đến ngy nay, người ta vẫn gọi nơi ấy l thung lũng Bơ-ra-kha (c nghĩa l chc tụng). 27 Sau đ, vua Giơ-hô-sa-pht dẫn đầu mọi người Giu-đa v Gi-ru-sa-lem vui sướng ln đường trở về Gi-ru-sa-lem, v Ðức Cha đã ban cho họ niềm vui thot khỏi quân th. 28 Họ trổi vang tiếng đn cầm đn sắt cng với tiếng kn, tiến vo Gi-ru-sa-lem, ln Ðền Thờ Ðức Cha. 29 Mọi nước mọi dân nghe biết rằng Ðức Cha đã chiến đấu chống quân th của Ít-ra-en, th đều khiếp sợ người.30 Triều đại vua Giơ-hô-sa-pht được yn ổn v Thin Cha của vua ban cho vua được bnh an tư bề.

 

Cuối triều vua Giơ-hô-sa-pht (1 V 22:41-51)

 

31 Vua Giơ-hô-sa-pht lm vua Giu-đa. Vua ln ngôi lc ba mươi lăm tuổi v trị v ở Gi-ru-sa-lem hai mươi lăm năm. Thân mẫu vua l b A-du-va, i nữ ông Sin-khi. 32 Vua theo đường lối của phụ vương A-xa, không sai trệch, tức l lm điều ngay chnh trước mắt Ðức Cha. 33 Thế nhưng cc nơi cao không biến đi hết, v dân chưa quyết tâm thờ Thin Cha tổ tin mnh. 34 Cc truyện cn lại về vua Giơ-hô-sa-pht, từ những việc đầu tin đến những việc cuối cng đã được ghi chp trong Sử bin nin của ông Gi-hu con ông Kha-na-ni. Sử bin nin ny đã được đưa vo sch cc Vua Ít-ra-en.

 

35 Sau đ, Giơ-hô-sa-pht vua Giu-đa đã lin kết với A-kht-gia vua Ít-ra-en, một con người ăn ở gian c. 36 Vua lin kết với ông ta như vậy l để đng tu đi Tc-st; v nơi họ đng tu l E-xi-ôn Ghe-ve. 37 Bấy giờ ông Ê-li-e-de con ông Ðô-đa-va-hu người Ma-r-sa ni tin tri chống vua Giơ-hô-sa-pht rằng: V vua lin kết với vua A-kht-gia-hu, nn Ðức Cha ph công việc của vua. Quả thật đon tu đã vỡ v không thể đi Tc-st được.

 

C Chương 21 C

 

1 Vua Giơ-hô-sa-pht an nghỉ với tổ tin v được chôn cất với cc ngi trong Thnh Ða-vt. Con vua l Giơ-hô-ram ln ngôi kế vị.

 

5. Sự Bất Trung

 

V Những Tai Họa Của Vua Giơ-Hô-Ram

 

Vua A-kht-gia, hong hậu A-than-gia-hu v vua Giô-t (2 V 8:17-24a)

 

2 Vua Giơ-hô-ram c mấy người anh em con vua Giơ-hô-sa-pht sau đây: A-dc-gia, Giơ-khi-n, Dơ-khc-gia-hu, A-dc-gia-hu, Mi-kha-n, Sơ-pht-gia-hu. Tất cả những người ny đều l con của Giơ-hô-sa-pht, vua Giu-đa. 3 Thân phụ cc ông đã tặng cc ông những thnh kin cố tại Giu-đa, cng với rất nhiều qu: bạc, vng v bu vật; cn vương quyền th vua trao cho Giơ-hô-ram, v ông ny l con trưởng. 4 Nhưng nắm được vương quyền v củng cố được thế lực rồi, vua Giơ-hô-ram dng gươm giết tất cả cc em v một số thủ lãnh Ít-ra-en nữa.

 

5 Giơ-hô-ram ln ngôi vua khi được ba mươi hai tuổi, v trị v ở Gi-ru-sa-lem tm năm. 6 Vua đi theo đường lối cc vua Ít-ra-en, hnh động như nh A-khp, v vua đã lấy một người con gi của vua A-khp lm vợ. Vua đã lm điều dữ tri mắt Ðức Cha. 7 Nhưng Ðức Cha không muốn huỷ diệt nh Ða-vt, chỉ v giao ước Người đã thiết lập với vua Ða-vt v v lời Người đã hứa l sẽ ban cho vua v con chu một ngọn đn luôn luôn chy sng.

 

8 Dưới thời của vua, Ê-đôm thot ch thống trị của Giu-đa v đặt một vua ln cai trị mnh. 9 Vua Giơ-hô-ram, cng với cc chỉ huy v ton bộ chiến xa vượt bin giới. Ban đm vua trỗi dậy, đnh quân Ê-đôm đang bao vây vua v những người chỉ huy chiến xa. 10 Thế l Ê-đôm thot ch thống trị của Giu-đa cho tới ngy nay. Bấy giờ Lp-na thot ch của vua.

 

Vua đã bỏ Ðức Cha, Thin CHa tổ tin mnh, 11 lại cn lập những nơi cao trn cc ni của Giu-đa, lm cớ cho cư dân Gi-su-sa-lem đi vo con đường thờ quấy, khiến Giu-đa ra hư đốn. 12 Bấy giờ, ngôn sứ Ê-li-a gửi cho vua một bức thư nội dung như sau: Ðức Cha, Thin Cha của vua Ða-vt tổ phụ vua, phn thế ny: Ngươi không theo đường lối Giơ-hô-sa-pht thân phụ ngươi v A-xa vua Giu-đa đã đi, 13 lại theo cc vua Ít-ra-en m lm cớ cho Giu-đa v cư dân Gi-ru-sa-lem đi vo con đường thờ quấy như nh A-khp đã lm. Ngay cả cc em con cng cha với ngươi, những kẻ tốt hơn ngươi, ngươi cũng đã giết. 14 Bởi thế, ny Ðức Cha sẽ ging đại hoạ xuống dân ngươi, xuống th thiếp v con ci ngươi, xuống tất cả ti sản ngươi. 15 Cn chnh ngươi, ngươi sẽ mắc đủ thứ bệnh, sẽ đau ruột ngy ny qua ngy khc, đau đến sổ ruột ra.

 

16 Bấy giờ Ðức Cha thc đẩy dân Phi-li-tinh v dân Ả-rập gip ranh với người Ct đứng ln chống lại vua Giơ-hô-ram. 17 Chng tiến ln, xâm nhập Giu-đa v vơ vt hết ti sản trong hong cung. Ngay cả con ci, th thiếp của vua, chng cũng không từ, chỉ st lại đứa con t Giơ-hô-a-kht.18 Sau hết, Ðức Cha lm cho vua mắc một chứng bệnh nan y ở đường ruột. 19 Bệnh tnh vua ko di ngy ny qua ngy khc suốt hai năm. Cuối cng, vua bị li ruột ra v đã tắt thở giữa những cơn đau dữ dội. Dân không đốt hương để tỏ lng tôn knh vua như vẫn lm cho cc vị tiền nhiệm.

 

20 Vua ln ngôi khi được ba mươi hai tuổi, v trị v tm năm ở Gi-ru-sa-lem. Vua ra đi m không ai thương khc. Vua được chôn cất trong Thnh Ða-vt, nhưng không được đặt trong phần mộ cc vua.

 

C Chương 22 C

 

Triều vua A-kht-gia-hu (2 V 8:25-29; 9:21-28)

 

1 Cư dân Gi-ru-sa-lem tôn con t của vua l A-kht-gia-hu ln kế vị, v ton người cng quân Ả-rập xâm nhập doanh trại đã giết hết cc con lớn của vua rồi. Thế l A-kht-gia-hu con vua Giơ-hô-ram ln trị v Giu-đa. 2 A-kht-gia-hu ln ngôi vua khi được hai mươi hai tuổi, v trị v ở Gi-ru-sa-lem được một năm. Thân mẫu vua l b A-than-gia-hu, i nữ vua Om-ri. 3 Cả vua ny cũng theo đường lối của nh A-khp, v nghe mẹ xi lm điều bất lương. 4 Vua lm điều dữ tri mắt Ðức Cha như nh A-khp, v sau khi phụ vương qua đời, họ đã gp ý cho vua khiến vua phải tiu vong. 5 Vua cn theo lời họ khuyn, m cng với vua Giơ-hô-ram, con của A-khp vua Ít-ra-en, đi đnh Kha-da-n vua A-ram tại Ra-mốt Ga-la-t. Nhưng người A-ram đã đnh vua Giô-ram bị thương. 6 Vua quay về Gt-rơ-en để chữa trị, v đã bị thương tại Ra-ma trong lc giao chiến với vua A-ram l Kha-da-n.

 

Vua A-kht-gia-hu con Giơ-hô-ram, vua Giu-đa, xuống Gt-rô-en thăm vua Giơ-hô-ram con vua A-khp v vua ny đang đau. 7 Thin Cha đã để cho vua A-kht-gia-hu chuốc lấy ci chết khi đi thăm vua Giơ-hô-ram. Quả vậy, vừa đến nơi, vua cng với vua Giơ-hô-ram ra đn ông Gi-hu con ông Nim-si. Ông Gi-hu l người đã được Ðức Cha xức dầu sai đi tiu diệt nh A-khp. 8 Trong khi hnh quyết nh A-khp, ông Gi-hu bắt gặp cc thủ lãnh của Giu-đa v cc chu của vua A-kht-gia-hu đang phục vụ vua, ông giết họ luôn. 9 Sau đ, ông cho tầm nã vua A-kht-gia-hu v bắt được vua đang lẩn trốn ở Sa-ma-ri. Vua bị điệu đến cho ông Gi-hu v bị ông ny hạ st. Vua được chôn cất tử tế, v người ta ni: Dầu sao, đây cũng l con vua Giơ-hô-sa-pht, người đã hết lng tm kiếm Ðức Cha. Thế l trong nh A-kht-gia-hu, chẳng cn ai c khả năng nắm quyền cai trị nữa.

 

Tội c của b A-than-gia-hu (2 V 11:1-3)

 

10 B A-than-gia-hu, thân mẫu vua A-kht-gia-hu, thấy con mnh đã chết, th đứng ln tiu diệt tất cả hong tộc của nh Giu-đa. 11 Nhưng b Giơ-hô-sp-t, i nữ vua Giơ-hô-ram, đã ẵm Giô-t con vua A-kht-gia-hu, ln đưa cậu ra khỏi số hong tử sẽ bị st hại, giấu trong phng ngủ cng với người v nuôi. Thế l b Giơ-hô-sp-t, i nữ vua Giơ-hô-ram, vợ của tư tế Giơ-hô-gia-đa, cũng l chị của vua A-kht-gia-hu, đã giấu được cậu b khuất mắt b A-than-gia-hu, không để b st hại. 12 Cậu cng với họ ẩn nu trong Nh Thin Cha su năm trời, suốt thời b A-than-gia cai trị xứ sở.

 

C Chương 23 C

 

Vua Giô-t ln ngôi. B A-than-gia-hu chết. (2 V 11:4-16)

 

1 Năm thứ bảy ông Giơ-hô-gia-đa quyết tâm hnh động; ông sai người đi mời cc vị chỉ huy trăm quân sau đây: ông A-dc-gia-hu con ông Giơ-rô-kham, ông Gt-ma-n con ông Giơ-hô-kha-nan, ông A-dc-gia-hu con ông Ô-vết, ông Ma-a-x-gia-hu con ông A-đa-gia-hu, ông Ê-li-sa-pht con ông Dch-ri để kết ước với ông. 2 Họ đi khắp Giu-đa mc nối với cc thầy L-vi v cc trưởng tộc tại tất cả cc thnh trong xứ. Sau đ họ trở về Gi-ru-sa-lem. 3 Bấy giờ ton thể cộng đon kết ước với vua trong Ðền Thờ Thin Cha. Ông Giơ-hô-gia-đa ln tiếng: Ðây l hong thi tử, người phải được lm vua như lời Ðức Cha đã phn về con chu vua Ða-vt. 4 Ðây l điều cc ông phải lm: một phần ba cc ông l những tư tế v những thầy L-vi đang phin trực ngy sa-bt sẽ đứng gc tại cc cửa. 5 Một phần ba gc tại hong cung. Một phần ba cn lại gc cửa Giơ-xốt. Trong khi đ, tất cả dân chng sẽ ở trong cc sân của Ðền Thờ Ðức Cha. 6 Không ai được vo Ðền Thờ Ðức Cha, ngoại trừ cc tư tế v cc thầy L-vi đang công tc; những người ny được vo v họ đã được thnh hiến. Ton dân sẽ phải tuân giữ điều Ðức Cha đã ấn định. 7 Cc thầy L-vi sẽ đứng chung quanh vua, ai nấy đều cầm kh giới trong tay. Kẻ no vo Ðền Thờ sẽ bị xử tử. Khi vua đi ra đi vo, cc ông luôn phải ở bn cạnh vua.

 

8 Cc thầy L-vi v ton thể Giu-đa lm đng mọi điều tư tế Giơ-hô-gia-đa đã truyền: mỗi người lo giữ người của mnh lại, những người đến phin trực ngy sa-bt cũng như những người hết phin trực ngy sa-bt, bởi v tư tế Giơ-hô-gia-đa không cho cc ban hết phin được nghỉ. 9 Tư tế Giơ-hô-gia-đa trao cho cc vị chỉ huy trăm quân đ gio, thuẫn lớn, thuẫn nhỏ của vua Ða-vt để trong Ðền Thờ Thin Cha. 10 Ông chỉ định vị tr cho mọi người, ai nấy đều cầm kh giới trong tay, từ bn phải sang bn tri Ðền Thờ, trước bn thờ v Ðền Thờ, cốt để bao quanh vua. 11 Người ta rước hong tử ra, đội vương miện v trao cuộn Chứng Ước. Bấy giờ tư tế Giơ-hô-gia-đa v cc con ông phong vương v xức dầu cho vua v hô: Vạn tuế đức vua!

 

12 Khi b A-than-gia-hu nghe tiếng dân chng vừa chạy vừa hoan hô vua, th b đi về pha dân chng đang ở Ðền Thờ Ðức Cha. 13 B nhn ln, th ka, vua đang đứng trn bục ngay lối vo, cc vị chỉ huy v cc người thổi kn ở bn cạnh vua. Ton dân trong xứ hân hoan reo h giữa tiếng kn trổi vang. Cc ca vin c nhạc kh phụ hoạ, xướng ln những bi ca hoan hô. B A-than-gia-hu liền x o mnh ra v la ln: Phản bội! Phản bội! 14 Tư tế Giơ-hô-gia-đa cho cc vị chỉ huy một trăm quân đứng đầu ton binh đi ra v bảo họ: Lôi n ra khỏi hng quân! Ai theo n th lấy gươm chm chết! Tư tế ra lệnh: không được giết n trong Nh Ðức Cha. 15 Khi b chạy tới Cửa Ngựa của hong cung th bị bắt v bị hnh quyết.

 

Cuộc cải cch của tư tế Giơ-hô-gia-đa (2 V 11:17-20)

 

16 Ông Giơ-hô-gia-đa lập một giao ước giữa ông với ton dân v với vua, cam kết lm dân của Ðức Cha. 17 Mọi người ko tới ph huỷ đền thờ của Ba-an, đập tan cc bn thờ v ảnh tượng, rồi giết chết tư tế Mt-tan của thần Ba-an ngay trước bn thờ. 18 Sau đ ông Giơ-hô-gia-đa giao công tc phục vụ Ðền Thờ Ðức Cha vo tay cc tư tế v cc thầy L-vi. Những vị ny đã được vua Ða-vt chia thnh từng ban lo việc Ðền Thờ Ðức Cha, để dâng lễ ton thiu knh Ðức Cha, như đã chp trong Luật Mô-s, với niềm hân hoan, với lời ca ht theo cch thức vua Ða-vt ấn định. 19 Ông cũng cắt người canh tại cc cửa Ðền Thờ Ðức Cha, không cho người nhiễm uế v bất cứ lý do g được vo. 20 Rồi ông đem cc vị chỉ huy trăm quân, cc thân ho nhân sĩ trong dân v ton dân trong xứ đến rước vua. Họ đưa vua ra khỏi Ðền Thờ Ðức Cha, đi qua cửa trn vo hong cung, rồi đặt vua ln ngai vng. 21 Ton dân trong xứ vui mừng v thnh đô được yn ổn, v b A-than-gia-hu đã bị đâm chết.

 

C Chương 24 C

 

Vua Giô-t trng tu Ðền Thờ (2 V 12:1-16)

 

1 Giô-t ln ngôi vua khi được bảy tuổi, v trị v ở Gi-ru-sa-lem được bốn mươi năm. Thân mẫu vua l b Xp-gia, người Bơ-e Se-va. 2 Suốt thời tư tế Giơ-hô-gia-đa, vua Giô-t đã lm điều ngay chnh trước mắt Ðức Cha. 3 Ông Giơ-hô-gia-đa cưới cho vua hai người vợ, v vua được một số con trai con gi.4 Sau đ, vua Giô-t quyết định trng tu Ðền Thờ Ðức Cha.

 

5 Vua triệu tập cc tư tế, cc thầy L-vi v ni: Cc ngươi hãy đi khắp cc thnh xứ Giu-đa v quyn gp tiền bạc trong ton dân Ít-ra-en, để hng năm sửa sang Ðền Thờ của Thin Cha cc ngươi. Phải mau mắn tiến hnh công việc! Nhưng cc thầy L-vi lại không mau mắn. 6 Bấy giờ vua mời người đứng đầu l ông Giơ-hô-gia-đa đến v bảo: Tại sao ông không liệu cho cc thầy L-vi thu về phần đng gp của Giu-đa v Gi-ru-sa-lem, như ông Mô-s tôi tớ của Ðức Cha cũng như cộng đồng Ít-ra-en đã quy định phải nộp cho Lều Giao Ước. 7 Quả thật, con mụ bất lương A-than-gia-hu v đồng bọn đã cướp bc Ðền Thờ của Thin Cha, lại cn lấy cc đồ thnh trong Ðền Thờ Ðức Cha đem dâng knh cc Ba-an. 8 Vua ra lệnh lm một ci hm v cho đặt bn ngoi cửa vo Ðền Thờ Ðức Cha. 9 Rồi người ta ku gọi Giu-đa v Gi-ru-sa-lem đem nộp phần đng gp dâng cho Ðức Cha, như ông Mô-s, tôi tớ Thin Cha, đã truyền cho Ít-ra-en trong sa mạc. 10 Tất cả cc vị thủ lãnh cng ton dân hoan hỷ mang tiền đến bỏ vo hm, cho đến khi mọi người nộp xong.

 

11 Khi được nhiều tiền v phải mang hm đến để vua nhờ cc thầy L-vi kiểm sot, th cc vin ký lục của vua v uỷ vin của vị trưởng tư tế sẽ đến đổ tiền trong hm ra; rồi mang hm đặt lại chỗ cũ. Ngy no họ cũng lm như thế, v gom được rất nhiều tiền bạc. 12 Vua v ông Giơ-hô-gia-đa trao số bạc đ cho cc thợ phụ trch công việc tại Ðền Thờ Ðức Cha. Những người ny thu thợ đ, thợ mộc để trng tu Ðền Thờ Ðức Cha, cũng như mướn thợ sắt, thợ đồng để sửa sang Ðền Thờ Ðức Cha. 13 Cc người thợ ny bắt tay vo việc, v nhờ họ, công việc được tiến triển tốt đẹp. Như thế, họ đã khôi phục tnh trạng của Ðền Thờ Ðức Cha v lm cho Ðền Thờ thm vững chắc. 14 Khi công việc hon tất, họ đem nộp số bạc cn lại cho vua v ông Giơ-hô-gia-đa. Người ta dng số bạc ấy để lm những vật dụng cho Ðền Thờ Ðức Cha: cc vật dụng dnh cho việc thờ phượng v cc lễ ton thiu, cc chn, cc đồ vng đồ bạc.

 

15 Ông Giơ-hô-gia-đa sống đến gi, tuổi thọ rất cao, rồi qua đời. Lc chết, ông được một trăm ba mươi tuổi.16 Người ta chôn cất ông trong Thnh vua Ða-vt cng với cc vua, v ông đã lm điều tốt lnh trong Ít-ra-en đối với Thin Cha v Ðền Thờ của Người.

 

Sự yếu đuối của vua Giô-t. Thin Cha trừng phạt.

 

17 Sau khi ông Giơ-hô-gia-đa qua đời, cc thủ lãnh Giu-đa đến bi yết nh vua v lc ấy nh vua nghe theo họ. 18 Họ đã bỏ Ðền Thờ của Ðức Cha l Thin Cha tổ tin họ, m phụng sự cc cột thờ v cc ngẫu tượng. V tội ấy Ðức Cha đã ging cơn thịnh nộ xuống Giu-đa v Gi-ru-sa-lem. 19 Người đã sai cc ngôn sứ đến với họ, để đưa họ quay về với Ðức Cha. Cc vị ấy đã khuyến co, nhưng họ không thm để tai. 20 Ông Da-ca-ri-a, con tư tế Giơ-hô-gia-đa, được đầy thần kh Thin Cha, đứng trn cao, đối diện với dân v ni: Thin Cha phn thế ny: Tại sao cc ngươi vi phạm lệnh truyền của Ðức Cha, m chuốc lấy thất bại? V cc ngươi đã la bỏ Ðức Cha, nn Ðức Cha cũng la bỏ cc ngươi. 21 Họ liền toa rập chống lại ông v, theo lệnh vua, họ nm đ giết ông trong sân Ðền Thờ Ðức Cha. 22 Vua Giô-t không nhớ đến tnh nghĩa m ông Giơ-hô-gia-đa, thân phụ ông Da-ca-ri-a, đã dnh cho mnh, nn mới st hại ông ny. Lc gần chết, ông Da-ca-ri-a ku ln: Xin Ðức Cha nhn xem v bo on cho con.

 

23 Ðầu năm sau, quân đội A-ram tiến đnh vua Giô-t. Chng xâm nhập Giu-đa v Gi-ru-sa-lem, tn st tất cả cc thủ lãnh trong dân v gửi tất cả chiến lợi phẩm về cho vua Ða-mt. 24 Thực ra, lực lượng A-ram chỉ đến với một số t người, nhưng Ðức Cha đã trao một lực lượng rất đông đảo vo tay chng, chỉ v dân Ít-ra-en đã la bỏ Ðức Cha, Thin Cha của tổ tin mnh.

 

Quân A-ram đã trị tội vua Giô-t. 25 Khi chng rt lui, bỏ vua lại trong cơn đau trầm trọng, cc thuộc hạ của vua đã toa rập với nhau chống lại vua, trả th cho mu người con của tư tế Giô-hô-gia-đa. Họ giết vua ngay trn giường. Vua đã chết v được mai tng trong Thnh Ða-vt, nhưng không được chôn nơi phần mộ hong gia. 26 Ðây l những người đã toa rập chống lại vua: ông Da-vt, con b Sim-t, người Am-mon v ông Giơ-hô-da-vt, con b Sim-rt, người Mô-p. 27 Những chuyện lin quan tới cc con vua, tới cc lời sấm chống lại vua, tới việc tu bổ Ðền Thờ Thin Cha, tất cả đều được ghi chp trong phần ch giải sch Cc Vua. Thi tử A-mt-gia-hu ln ngôi kế vị.

 

C Chương 25 C

 

6. Ðạo Ðức Dở Dang V Thnh Công Nửa Vời

 

Của Cc Vua A-Mt-Gia-Hu, Út-Di-Gia-Hu V Giô-Tham

 

Vua A-mt-gia-hu ln ngôi (2 V 14:2-6)

 

1 A-mt-gia-hu ln ngôi vua khi được hai mươi lăm tuổi, v trị v tại Gi-ru-sa-lem hai mươi chn năm. Thân mẫu của vua l b Giơ-hô-t-đan người Gi-ru-sa-lem. 2 Vua lm điều ngay chnh trước mắt Ðức Cha, nhưng lng vua không trọn vẹn với Người. 3 Khi đã nắm vững vương quyền trong tay, vua hạ st những thuộc hạ đã hạ st vua cha. 4 Nhưng vua không xử tử con ci những kẻ st nhân ấy như đã chp trong sch Luật Mô-s, chiếu theo lệnh Ðức Cha truyền rằng: Cha sẽ không bị xử tử v con, v con sẽ không bị xử tử v cha: mỗi người sẽ bị xử tử v tội của mnh.

 

Cuộc chiến chống Ê-đôm (2 V 14:7)

 

5 Vua A-mt-gia-hu triệu tập người Giu-đa lại v tổ chức quân ngũ theo gia tộc, đặt dưới quyền cc chỉ huy ngn quân v chỉ huy trăm quân trong ton cõi Giu-đa v Ben-gia-min. Vua lm sổ thống k những người từ hai mươi tuổi trở ln, được tất cả l ba trăm ngn người ưu t đến tuổi nhập ngũ, biết sử dụng khin thuẫn v gio mc. 6 Vua cn bỏ ra ba ngn ký bạc thu một trăm ngn anh hng dũng sĩ của Ít-ra-en. 7 Nhưng một người của Thin Cha đến thưa vua rằng: Thưa đức vua, xin đừng để quân đội Ít-ra-en đi với ngi, v Ðức Cha không ở với Ít-ra-en, với tất cả những người Ép-ra-im đ. 8 V nếu ngi tưởng rằng nhờ họ m lực lượng của ngi thm mạnh, th Thin Cha cũng sẽ lm cho ngi ra yếu trước quân th, bởi v Thin Cha c quyền gia tăng sức mạnh hay lm cho suy yếu. 9 Vua A-mt-gia-hu ni với người của Thin Cha: Vậy th ta sẽ lm g với ba ngn ký bạc ta đã trao cho đơn vị Ít-ra-en? Người của Thin Cha trả lời: Ðức Cha c thể ban cho vua nhiều hơn gấp bội. 10 Bấy giờ đơn vị từ Ép-ra-im đến được vua A-mt-gia-hu tch ra v cho về nh. Họ rất bực tức với Giu-đa v ra về, lng đầy căm phẫn.

 

11 Vua A-mt-gia-hu quyết định dẫn đầu quân binh của mnh đi tới thung lũng Muối. Tại đây ông hạ được mười ngn con ci X-ia. 12 Mười ngn nữa bị con ci Giu-đa bắt sống, đưa ln đỉnh Tảng Ð v xô xuống vực thẳm; tất cả đều chết tan xc. 13 Trong khi đ, đơn vị bị vua A-mt-gia-hu thải hồi, không cho theo vua đi đnh giặc, đã xông vo cc thnh của Giu-đa, từ Sa-ma-ri đến Bết Khô-rôn, giết chết ba ngn người v cướp bc nhiều của cải.

 

14 Sau khi chiến thắng quân Ê-đôm, vua A-mt-gia-hu trở về, mang theo cc tượng thần của con ci X-ia, tôn lm thần của mnh, sụp lạy chng v đốt hương dâng knh chng. 15 Ðức Cha nổi cơn thịnh nộ với vua A-mt-gia-hu v đã sai một ngôn sứ ni với vua: Tại sao ngươi lại đi tm kiếm cc thần của dân đ, những thần đã không cứu được chng khỏi tay ngươi? 16 Ngôn sứ cn đang ni th vua ngắt lời: Chng ta đã đặt ngươi lm cố vấn cho vua hay sao? Thôi đi! Muốn chết phải không? Vị ngôn sứ ngưng, nhưng rồi lại ni: Tôi biết l Thin Cha đã đồng ý cho ngi bị tiu diệt, v ngi đã xử sự như thế v khi tôi tớ gp ý, ngi cũng chẳng thm nghe.

 

Chiến tranh với Ít-ra-en (2 V 14:8-14)

 

17 Sau khi bn luận, A-mt-gia-hu vua Giu-đa sai sứ giả đến vua Giô-t, con vua Giơ-hô-a-kht, chu vua Ít-ra-en l Gi-hu, v ni: No đến đây, ta đọ sức với nhau! 18 Vua Ít-ra-en l Giô-t mới sai người đến ni với A-mt-gia-hu vua Giu-đa: Cỏ gai trn ni Li-băng sai người đến ni với cây b hương Li-băng: Xin gả con gi của ngi cho con trai tôi. Nhưng một con dã th Li-băng đi qua đã đạp ln cỏ gai. 19 Ông tự ho l đã đnh bại Ê-đôm, nn ông ln mặt. Nhưng muốn vnh vang th cứ ở nh m vnh vang! H cớ chi lại đi gây hoạ để chuốc lấy sụp đổ cho bản thân v cho cả Giu-đa nữa?

 

20 Nhưng vua A-mt-gia-hu không chịu nghe. Thin Cha đã để xảy ra như thế cho họ bị nộp vo tay vua Giô-t, v họ đã tm kiếm cc thần của Ê-đôm. 21 Vua Ít-ra-en l Giô-t tiến ln đọ sức với A-mt-gia-hu vua Giu-đa tại Bết Se-mt thuộc Giu-đa. 22 Giu-đa bị Ít-ra-en đnh bại; quân Giu-đa chạy trốn, ai về lều nấy. 23 Cn vua Giu-đa l A-mt-gia-hu, con vua Giô-t, chu vua Giơ-hô-a-kht th bị vua Ít-ra-en l Giô-t bắt ở Bết Se-mt, v điệu về thnh Gi-ru-sa-lem. Vua Giô-t đập ph tường thnh, tạo ra một lỗ hổng di hai trăm thước, từ Cửa Ép-ra-im đến Cửa Gc. 24 Sau đ vua lấy tất cả vng bạc cng mọi đồ vật trong Nh Thin Cha ông Ô-vết Ê-đôm đang giữ, lấy cc kho bu của hong cung, bắt cc con tin, rồi trở về Sa-ma-ri.

 

Cuối triều A-mt-gia-hu (2 V 14:17-20)

 

25 Sau khi Giô-t con của Giơ-hô-a-kht, vua Ít-ra-en qua đời, A-mt-gia-hu vua Giu-đa cn sống được mười lăm năm nữa.

 

26 Cc việc khc lin quan đến vua A-mt-gia-hu, từ những việc đầu tin đến những việc cuối cng, lại không được ghi chp trong sch Cc Vua Giu-đa v Ít-ra-en đ sao? 27 Từ khi vua A-mt-gia-hu bỏ Ðức Cha, người ta cũng âm mưu chống lại vua tại Gi-ru-sa-lem. Vua phải trốn chạy về La-kht; nhưng bị quân binh rượt đuổi đến tận La-kht v bị giết tại đây. 28 Người ta cho ngựa chở vua về chôn cất bn cạnh tổ tin trong Thnh vua Ða-vt.

 

C Chương 26 C

 

Khởi đầu triều đại vua Út-di-gia-hu (2 V 14:21-22; 15:2-4)

 

1 Ton dân Giu-đa đặt Út-di-gia-hu mới mười su tuổi ln ngôi kế vị vua cha l A-mt-gia-hu. 2 Chnh vua đã ti thiết Ê-lt v trả lại thnh ấy cho Giu-đa sau khi vua A-mt-gia-hu an nghỉ bn cạnh tổ tin. 3 Vua được mười su tuổi khi ln ngôi v trị v năm mươi hai năm ở Gi-ru-sa-lem. Mẹ vua tn l Giơ-khôn-gia-hu, người Gi-ru-sa-lem. 4 Vua đã lm điều ngay chnh trước mắt ÐỨC CHÚA, hon ton đng như vua cha l A-mt-gia-hu đã lm. 5 Vua đã tm kiếm Thin Cha suốt thời ông Dơ-khc-gia-hu, người đã dạy cho vua biết knh sợ Thin Cha. Bao lâu vua tm kiếm Ðức Cha, th Thin Cha cho vua được thnh công.

 

Thế lực của vua Út-di-gia-hu

 

6 Vua Út-di-gia-hu xuất quân giao chiến với người Phi-li-tinh, triệt hạ tường thnh Gt, tường thnh Gip-ne, tường thnh Át-đốt, rồi kiến thiết cc thnh trong miền Át-đốt v miền của người Phi-li-tinh. 7 Thin cha đã hỗ trợ vua chống lại người Phi-li-tinh, người Ả-rập cư ngụ ở Gua Ba-an, v người Mơ-u-nim. 8 Người Am-mon đã triều cống vua Út-di-gia-hu; danh tiếng vua vang đến tận ranh giới Ai-cập, v uy lực của vua đã đạt tới cao độ.

 

9 Vua Út-di-gia-hu xây những thp canh ở Gi-ru-sa-lem, tại Cửa Gc, Cửa Thung lũng v Nơi Tiếp Nối; vua tăng cường phng thủ cc thp ấy. 10 Vua cũng xây những thp canh trong sa mạc, đo nhiều giếng nước, v vua c nhiều sc vật cả ở miền Sơ-ph-la, lẫn trn miền cao nguyn; lại c những người lm nghề nông, những người trồng nho trn miền ni v trn ni Cc-men, v vua l người yu chuộng đất đai.

 

11 Vua Út-di-gia-hu c một lực lượng quân binh thiện chiến, được chia thnh từng đội, tuỳ theo số người được kinh sư Giơ-y-n v ký lục Ma-a-x-gia-hu tuyển lựa; lực lượng ấy thuộc quyền ông Kha-nan-gia-hu, một trong số cc tướng lãnh của vua. 12 Tổng số cc trưởng tộc anh hng dũng sĩ l hai ngn su trăm người. 13 Dưới quyền họ, c một lực lượng chiến đấu gồm ba trăm lẻ bảy ngn năm trăm chiến binh can trường mạnh mẽ để gip vua chống chọi với quân th. 14 Vua Út-di-gia-hu đã chuẩn bị cho mỗi đạo quân: no khin, gio, no mũ chiến, o gip, no cung tn v dây phng đ. 15 Vua cũng chế tạo ở Gi-ru-sa-lem những cỗ my theo sng kiến của một người nghĩ ra, v đặt trn cc thp canh, cc gc để phng tn v đ lớn. Nhờ được trợ gip cch lạ lng, vua trở nn hng mạnh v danh tiếng đồn đãi đến tận nơi xa.

 

Vua Út-di-gia-hu kiu ngạo v bị trừng phạt

 

16 Nhưng hng mạnh rồi, vua sinh lng tự cao tự đại đến nỗi ra hư hỏng. Vua xc phạm đến Ðức Cha, Thin Cha của vua, v đã cả gan vo Ðền Thờ của Ðức Cha đốt hương trn bn thờ dâng hương. 17 Tư tế A-dc-gia-hu đã cng với tm mươi tư tế khc của Ðức Cha theo vua đi vo. Họ l những người can đảm. 18 Họ đứng ln chống lại vua Út-di-gia-hu m ni: Ny vua Út-di-gia-hu! Vua không c quyền đốt hương knh Ðức Cha. Chỉ cc tư tế thuộc dng dõi A-ha-ron l những người được thnh hiến mới c quyền ny. Vua hãy lui ra khỏi Nơi Thnh, v vua đã phản nghịch! Vua không cn đng tham dự vo vinh quang của Ðức Cha l Thin Cha nữa! 19 Nghe thế, vua Út-di-gia-hu nổi giận, đang lc tay cầm bnh hương để đốt hương; v trong lc nổi giận với cc tư tế th trn vua bị ci ngay trước mặt cc tư tế, trong Nh Ðức Cha, bn cạnh bn thờ dâng hương. 20 Ông A-dc-gia-hu đứng đầu cc tư tế, v ton thể cc tư tế khc quay về pha vua; v ny vua đã bị ci ở trn. Họ vội vng trục xuất vua ra khỏi đ; ngay chnh vua cũng vội vã đi ra, v đã bị Ðức Cha đnh phạt.

 

21 Vua Út-di-gia-hu mắc bệnh ci cho đến ngy chết v v ci, nn bị cô lập ở một nơi ring, bởi vua đã bị loại ra khỏi Nh Ðức Cha. Ông Giô-tham, con vua, lm đại nội thị thần v cai trị dân trong xứ. 22 Cc truyện cn lại của vua Út-di-gia-hu, từ truyện đầu cho đến truyện cuối, đã được ngôn sứ I-sai-a, con ông A-mốc, ghi chp. 23 Vua Út-di-gia-hu đã nằm xuống với tổ tin v được chôn cất bn cạnh tổ tin trong cnh đồng dnh để chôn cất cc vua, bởi v người ta ni rằng: Vua l người bị ci. Con vua l Giô-tham đã ln ngôi kế vị.

 

C Chương 27 C

 

Triều đại vua Giô-tham (2 V 15:32-38)

 

1 Giô-tham ln ngôi vua khi được hai mươi lăm tuổi, v trị v mười su năm ở Gi-ru-sa-lem. Mẹ vua tn l Giơ-ru-sa, con gi ông Xa-đốc. 2 Vua đã lm điều ngay chnh trước mắt Ðức Cha, đng như vua cha l Út-di-gia-hu đã lm; chỉ c điều l vua không vo Ðền Thờ Ðức Cha, cn dân th cứ ra hư hỏng.

 

3 Chnh vua đã xây Cửa Trn của Nh Ðức Cha, v đã xây nhiều công trnh ở tường thnh Ô-phen. 4 Vua cũng xây những thnh ở Ni Giu-đa, cc pho đi nhỏ v cc thp canh ở miền rừng rậm.

 

5 Chnh vua giao chiến với vua của con ci Am-mon v đã chiến thắng. Năm ấy, con ci Am-mon phải triều cống vua ba ngn ký bạc, hai trăm ngn thng la m v hai trăm ngn thng la mạch. Ð l những thứ con ci Am-mon phải mang tới cho vua, năm thứ hai v năm thứ ba cũng vậy. 6 Vua Giô-tham được vững mạnh v vua bước theo đường ngay nẻo chnh trước nhan Ðức Cha, Thin Cha của vua.

 

7 Cc truyện cn lại của vua Giô-tham, tất cả cc trận chiến v những công cuộc vua đã thực hiện đều được ghi chp trong sch Cc Vua Ít-ra-en v Giu-đa. 8 Vua Giô-tham được hai mươi lăm tuổi khi ln ngôi v trị v mười su năm ở Gi-ru-sa-lem. 9 Vua Giô-tham đã an nghỉ với tổ tin v được chôn cất trong Thnh vua Ða-vt. Con vua l A-kht ln ngôi kế vị.

 

C Chương 28 C

 

V. Những Cuộc Canh Tân Vĩ Ðại

 

Của Vua Kht-Ki-Gia V Vua Giô-Si-Gia-Hu

 

1. Thi Ðộ Vô Ðạo Của Vua A-Kht,

 

Thân Phụ Vua Kht-Ki-Gia

 

Tổng qut về triều đại vua A-kht (2 V 16:1-4)

 

1 A-kht ln ngôi vua khi được hai mươi tuổi, v trị v mười su năm ở Gi-ru-sa-lem. Vua đã không lm điều ngay chnh trước mắt Ðức Cha, như vua Ða-vt, tổ phụ vua. 2 Vua đã đi theo đường lối cc vua Ít-ra-en, thậm ch cn lm những hnh tượng đc dâng knh cc thần Ba-an. 3 Chnh vua đã đốt hương trong thung lũng Ben Hin-nôm v lm lễ thiu cc con trai mnh theo thi tục gh tởm của cc dân m Ðức Cha đã trục xuất cho khuất mắt con ci Ít-ra-en. 4 Vua đã tế lễ v đốt hương trn cc nơi cao, trn cc ngọn đồi v dưới mọi cây xanh.

 

Cuộc xâm lăng (2 V 16:5)

 

5 Ðức Cha, Thin Cha của vua, đã trao vua vo tay vua A-ram. Vua ny đã đnh vua A-kht v bắt của vua một số đông người lm t binh, rồi giải về Ða-mt. Vua A-kht cũng bị nộp vo tay vua Ít-ra-en v bị vua ny đnh cho một đn ch tử. 6 Vua Pe-cc, con ông Rơ-man-gia-hu, đã giết hại ở Giu-đa một trăm hai mươi ngn chiến binh dũng cảm chỉ trong một ngy, bởi v họ đã từ bỏ Ðức Cha, Thin Cha của tổ tin họ. 7 Dch-ri, một dũng sĩ người Ép-ra-im, đã giết chết con vua l Ma-a-x-gia-hu, quan đại nội Át-ri-cam v tể tướng En-ca-na. 8 Con ci Ít-ra-en đã bắt hai trăm ngn người trong số anh em họ cng với cc b vợ v con trai con gi của họ lm t binh; lại cũng chiếm của họ một số lớn chiến lợi phẩm v đưa về Sa-ma-ri.

 

Dân Ít-ra-en nghe theo lời ngôn sứ Ô-đết

 

9 Bấy giờ c một ngôn sứ của Ðức Cha tn l Ô-đết. Ông ra đn đạo quân đang tiến vo Sa-ma-ri v ni với họ: Ny khi Ðức Cha, Thin Cha tổ tin cc ông, thịnh nộ với Giu-đa, th Người đã trao họ vo tay cc ông. Rồi trong lc cơn giận dữ thấu đến trời, cc ông đã giết họ. 10 V bây giờ, những người con ci Giu-đa v Gi-ru-sa-lem đ, cc ông tnh bắt họ lm tôi trai tớ gi cho cc ông. Chẳng phải chnh cc ông mới l những kẻ đắc tội với Ðức Cha, Thin Cha của cc ông đ sao? 11 Vậy giờ đây, xin hãy nghe tôi m thả những người anh em của cc ông đã bị cc ông bắt lm t binh, bởi v cơn thịnh nộ của Ðức Cha đang đ nặng trn cc ông.

 

12 Một số người trong cc tướng lãnh của con ci Ép-ra-im: ông A-dc-gia-hu con ông Giơ-hô-kha-nan, ông Be-rc-gia-hu con ông Mơ-si-l-mốt, ông Giơ-kht-ki-gia-hu con ông Sa-lum v ông A-ma-xa con ông Kht-lai đã đứng ln chống lại những người xuất chinh mới trở về. 13 Cc ông ni với họ: Ðừng dẫn những người bị bắt ấy vo đây, v như thế chng ta sẽ đắc tội với Ðức Cha. Cc ông cn muốn chuốc thm tội lỗi vo mnh, trong lc lỗi lầm của chng ta đã chồng chất v cơn thịnh nộ của Ðức Cha đang đ nặng trn Ít-ra-en! 14 Quân lnh thả những người bị bắt lm t binh v trả lại của đã cướp được trước mặt cc tướng lãnh cũng như ton thể đại hội. 15 Những người đã được chỉ định đch danh đứng ra chăm sc những người bị bắt lm t binh; cc ông lấy đồ trong số chiến lợi phẩm mặc cho tất cả những người trần trụi, cho mặc o, đi giy, ăn uống v xức dầu cho họ, lại đưa tất cả những người khập khiễng ln lừa v dẫn về Gi-ri-khô, thnh Ch L, đến gần anh em của họ. Rồi cc ông ấy trở về Sa-ma-ri.

 

Những lỗi lầm v ci chết của vua A-kht (2 V 16:7-9)

 

16 Vo thời đ, vua A-kht sai người đến gặp cc vua Át-sua để cầu viện. 17 Người Ê-đôm lại đnh Giu-đa v bắt t binh dẫn đi. 18 Người Phi-li-tinh cũng xâm nhập cc thnh miền Sơ-ph-la v miền Ne-ghp thuộc Giu-đa. Chng chiếm cứ Bết Se-mt v Ai-gia-lôn, Gơ-đ-rốt, Xô-khô v cc vng phụ cận, Tim-na v cc vng phụ cận, Ghim-dô v cc vng phụ cận. Rồi chng định cư tại đ. 19 Quả thật, Ðức Cha hạ nhục Giu-đa v vua Ít-ra-en l A-kht đã lm cho Giu-đa thờ ơ với Ðức Cha v đã lỗi phạm trầm trọng đến Người.

 

20 Tch-lt Pi-le-xe, vua Át-sua, thay v tiếp viện vua A-kht, lại đến tấn công v bao vây. 21 Vua A-kht cướp của Nh Ðức Cha, của hong cung cũng như của cc hong tử để nộp cho vua A-sua, nhưng vẫn không được vua ny tiếp viện. 22 Cả trong thời bị tấn công, vua A-kht vẫn cứ lỗi phạm đến Ðức Cha. 23 Vua dâng lễ tế cc thần ở Ða-mt l những thần đã đnh vua; vua bảo: Chnh thần minh của cc vua A-ram l những vị đã trợ gip cc vua ấy, nn ta cũng dâng lễ tế để cc vị ấy trợ gip ta. Thế nhưng cc thần ấy lại l duyn cớ khiến cho nh vua v ton thể Ít-ra-en phải suy vong.

 

24 Vua A-kht cn thu gp tất cả cc vật dụng trong Nh của Thin Cha rồi cho đập vỡ hết. Vua đng cc cửa Nh Ðức Cha lại v cho lm những bn thờ trong mọi gc thnh Gi-ru-sa-lem theo ý mnh. 25 Trong mỗi thnh thuộc Giu-đa, vua lập những nơi cao để đốt hương knh cc thần khc v chọc giận Ðức Cha, Thin Cha của tổ tin vua.

 

26 Cc truyện cn lại, mọi công cuộc vua thực hiện, từ những truyện đầu cho đến truyện cuối, tất cả được ghi chp trong sch Cc Vua Giu-đa v Ít-ra-en. 27 Vua A-kht đã an nghỉ với tổ tin v được chôn cất trong Thnh, ở Gi-ru-sa-lem; bởi v người ta không đưa vua về nơi chôn cất của cc vua Ít-ra-en. Con vua l Kht-ki-gia đã ln ngôi kế vị.

 

C Chương 29 C

 

2. Công Cuộc Phục Hưng Của Vua Kht-Ki-Gia

 

Tổng qut về triều đại vua Kht-ki-gia (2 V 18:1-3)

 

1 Kht-ki-gia ln ngôi vua khi được hai mươi lăm tuổi, v trị v hai mươi chn năm ở Gi-ru-sa-lem. Mẹ vua tn l A-vi-gia, con gi ông Dơ-khc-gia-hu. 2 Vua đã lm điều ngay chnh trước mắt Ðức Cha, đng như vua Ða-vt, tổ phụ vua đã lm.

 

Thanh tẩy Ðền Thờ

 

3 Năm thứ nhất triều đại vua Kht-ki-gia, vo thng thứ nhất, vua đã mở cc cửa Nh Ðức Cha v lm lại cho chắc chắn. 4 Vua cho mời cc tư tế cng cc thầy L-vi vo v tập hợp tất cả lại ở công trường về pha Ðông. 5 Vua ni với họ:

 

Cc thầy L-vi, xin nghe tôi đây! Bây giờ, cc ông hãy thnh hiến chnh mnh v thnh hiến Nh của Ðức Cha, Thin Cha của tổ tin cc ông v hãy loại mọi điều ô uế ra khỏi Thnh Ðiện.

 

6 Bởi v cha ông chng ta đã lỗi phạm v lm điều gian c trước mắt Ðức Cha, Thin Cha chng ta; cc ngi đã từ bỏ Người, đã ngoảnh mặt không nhn Nh Tạm của Ðức Cha v đã quay lưng lại với Người. 7 Thậm ch cc ngi cn đng cc cửa Tiền Ðnh, tắt cc ngọn đn; trong Thnh Ðiện cc ngi không đốt hương, không dâng lễ ton thiu knh Thin Cha của Ít-ra-en. 8 Cơn thịnh nộ của Ðức Cha đã đ nặng trn Giu-đa v Gi-ru-sa-lem; Người đã lm cho cc ngi thnh mối khiếp kinh, sự gh tởm v tr cười, như chnh cc ông đang mục kch. 9 Chnh v điều đ, cha ông chng ta đã ngã gục dưới lưỡi gươm, cn con trai, con gi v vợ chng ta bị bắt lm t binh. 10 Giờ đây, ta quyết tâm lập giao ước với Ðức Cha, Thin Cha của Ít-ra-en, để Người hướng cơn thịnh nộ ra khỏi chng ta. 11 Giờ đây, hỡi cc con của ta, đừng lơ l bổn phận, bởi v Ðức Cha đã chọn chnh cc con để tc trực trước nhan Người, để phục vụ người, để lm thừa tc vin của người, v để đốt hương.

 

12 Ðây l cc thầy L-vi hiện diện: Ma-kht con của A-ma-xai v Giô-en con của A-dc-gia-hu; hai ông ny xuất thân l dng dõi ông Cơ-ht; trong dng dõi ông Mơ-ra-ri c Kt con của Áp-đi, v A-dc-gia-hu con của Giơ-ha-len-n; trong dng dõi ông Ghc-sôn, c Giô-c con của Dim-ma, v Ê-đen con của Giô-c; 13 trong dng dõi ông E-li-xa-phan, c Sim-ri v Giơ-y-n; trong dng dõi ông A-xp, c Dơ-khc-gia-hu v Mt-tan-gia-hu; 14 trong dng dõi ông H-man, c Giơ-khi-n v Sim-y; trong dng dõi ông Giơ-đu-thun, c Sơ-ma-gia v Út-di-n. 15 Họ tập hợp cc anh em mnh lại v tự thnh hiến, rồi theo lệnh của vua v đng như lời của Ðức Cha, họ đến để thanh tẩy Nh của Ðức Cha.

 

16 Cc tư tế vo bn trong Nh Ðức Cha để thanh tẩy. Mọi thứ không thanh sạch gặp thấy trong Ðền Thờ Ðức Cha, cc ông đưa ra ngoi sân Nh của Ðức Cha; cc thầy L-vi thu tất cả lại, đem ra bn ngoi, vứt xuống thung lũng Kt-rôn. 17 Họ khởi sự thanh tẩy ngy đầu thng thứ nhất v ngy thứ tm trong thng th vo bn trong Tiền Ðnh Nh Ðức Cha; họ thnh hiến Nh Ðức Cha trong tm ngy v đến ngy thứ mười su trong thng th mọi việc đều hon tất.

 

Dâng lễ tạ tội

 

18 Bấy giờ họ đến gặp vua Kht-ki-gia v ni: Chng tôi đã thanh tẩy ton bộ Nh Ðức Cha, bn thờ dâng lễ ton thiu v cc đồ phụ tng, bn xếp bnh cng cc đồ phụ tng, 19 cũng như mọi vật dụng m vua A-kht khi cn lm vua đã lỗi phạm, đem quẳng đi; chng tôi đã thiết kế lại v thnh hiến. Những vật dụng đ hiện đang ở trước bn thờ của Ðức Cha.

 

20 Vua Kht-ki-gia dậy sớm, tập hợp cc thủ lãnh trong thnh v đi ln Nh Ðức Cha. 21 Người ta dắt theo bảy con b mộng, bảy con cừu, bảy con chin v bảy con d để dâng lễ tạ tội cho vương quốc, cho Thnh Ðiện v cho Giu-đa. Rồi vua ra lệnh cho cc tư tế, con ci ông A-ha-ron, dâng lễ ton thiu trn bn thờ của Ðức Cha. 22 Người ta st tế cc con b; cc tư tế hứng mu chng v rảy ln bn thờ. Người ta st tế cừu v rảy mu chng ln bn thờ. Người ta st tế chin v rảy mu chng ln bn thờ. 23 Người ta dắt cc con d dng để lm lễ tạ tội đến trước mặt vua v đại hội: tất cả đều đặt tay trn chng. 24 Cc tư tế đã st tế chng v đổ mu ln bn thờ, dâng lễ tạ tội, để xin ơn x tội cho ton thể Ít-ra-en, bởi lẽ vua ra lệnh phải dâng lễ ton thiu v lễ tạ tội l v ton thể Ít-ra-en.

 

25 Vua đã cắt đặt cc thầy L-vi trong Nh của Ðức Cha mang theo thanh la, đn hạc như lệnh truyền của vua Ða-vt, của ông Gt, thầy chim của vua Ða-vt, v của ngôn sứ Na-than, bởi v lệnh truyền ấy xuất pht từ Ðức Cha, qua trung gian cc ngôn sứ của Người. 26 Khi cc thầy L-vi mang theo nhạc cụ của vua Ða-vt v cc tư tế mang theo kn, đã an vị, 27 th vua Kht-ki-gia ra lệnh dâng lễ ton thiu trn bn thờ; lc bắt đầu lễ ton thiu cũng l lc trổi ln tiếng ca mừng Ðức Cha xen lẫn tiếng kn cng với cc nhạc cụ của Ða-vt, vua Ít-ra-en. 28 Ton thể đại hội sụp xuống lạy, tiếng ht nổi ln, tiếng kn vang dội, tất cả ko di cho đến khi lễ ton thiu chấm dứt.

 

Ti lập nền phụng tự

 

29 Lễ ton thiu chấm dứt, vua v tất cả những người hiện diện sụp xuống lạy. 30 Rồi vua Kht-ki-gia v cc thủ lãnh ra lệnh cho cc thầy L-vi tn tụng Ðức Cha bằng những lời lẽ m vua Ða-vt v thầy thị kiến A-xp, đã soạn ra; họ hân hoan tn tụng v ci mnh bi lạy. 31 Vua Kht-ki-gia cất tiếng ni: Bây giờ cc người đã được tấn phong để phục vụ Ðức Cha, cc người hãy tiến lại đem lễ tế, lễ vật tạ ơn vo Nh Ðức Cha. Ðại hội đem lễ tế v lễ vật tạ ơn, cn tất cả những người hảo tâm th đem lễ ton thiu. 32 Số lễ vật ton thiu đại hội mang đến l bảy mươi con b mộng, một trăm con cừu, hai trăm con chin. Tất cả đều l lễ ton thiu dâng knh Ðức Cha. 33 Lễ vật thnh gồm c su trăm con b mộng v ba ngn chin d. 34 Chỉ c điều l số cc tư tế qu t, không đủ để lột da tất cả những con vật dâng lm lễ ton thiu. Anh em của họ l cc thầy L-vi đã phải gip họ cho đến khi công việc hon tất v cho đến khi cc tư tế đã tự thnh hiến; quả vậy cc thầy L-vi thnh tâm tự thnh hiến hơn cc tư tế. 35 Lại cũng c nhiều lễ ton thiu khc nữa, không kể mỡ của cc lễ vật kỳ an v những lễ rưới đi km với lễ ton thiu. Như thế, việc phụng tự đã được ti lập trong nh Ðức Cha. 36 Vua Kht-ki-gia v ton dân hoan hỷ về những điều Thin Cha đã thực hiện cho dân, bởi v công việc tiến hnh mau lẹ.

 

C Chương 30 C

 

Họp mừng lễ Vượt Qua

 

1 Vua Kht-ki-gia sai sứ giả đi khắp Ít-ra-en v Giu-đa, lại cũng viết cả văn thư mời Ép-ra-im v Mơ-na-se, đến Nh Ðức Cha ở Gi-ru-sa-lem để cử hnh lễ Vượt Qua knh Ðức Cha, Thin Cha của Ít-ra-en. 2 Vua, cc thủ lãnh v ton thể đại hội ở Gi-ru-sa-lem đã quyết định cử hnh lễ Vượt Qua ấy vo thng hai, 3 v họ không thể cử hnh lễ ấy vo đng thời gian quy định, bởi không đủ số cc tư tế đã tự thanh tẩy, cn dân th không kịp tề tựu về Gi-ru-sa-lem. 4 Vua v đại hội thấy việc đ l chnh đng. 5 Vậy người ta đã quyết định thông bo cho ton thể Ít-ra-en, từ Bơ-e Se-va đến Ðan, về Gi-ru-sa-lem mừng lễ Vượt Qua knh Ðức Cha, Thin Cha của Ít-ra-en, bởi v trước đây, chẳng mấy người thực hiện đng như điều đã chp. 6 Bấy giờ, những người đưa thư đi khắp Ít-ra-en v Giu-đa, mang theo thư của vua v của cc thủ lãnh. Theo lệnh vua, họ ni: Hỡi con ci Ít-ra-en, hãy trở lại với Ðức Cha, Thin Cha của tổ phụ Áp-ra-ham, tổ phụ I-xa-c, v tổ phụ Ít-ra-en, để Người trở lại với số cn st trong anh em, l những người vừa thot khỏi bn tay của cc vua Át-sua. 7 Ðừng ăn ở như cha ông v cc anh em của anh em; họ đã lỗi phạm đến Ðức Cha, Thin Cha của tổ tin họ, nn Người đã để cho họ phải điu linh, như chnh anh em đang thấy. 8 Giờ đây, đừng cứng cổ như cha ông của anh em, nhưng hãy suy phục Ðức Cha, v tới Thnh Ðiện m Người đã thnh hiến đến muôn đời; hãy phụng sự Ðức Cha, Thin Cha của anh em, để Người nguôi cơn thịnh nộ với anh em. 9 Thật vậy, nếu anh em trở lại với Ðức Cha, th cc anh em của anh em v con chu của anh em sẽ gặp được lng thương xt trước mặt quân chiến thắng v sẽ được trơ về đất ny: v Ðức Cha, Thin Cha của anh em, l Ðấng từ bi nhân hậu, Người sẽ không ngoảnh mặt lm ngơ, nếu anh em trờ lại vời người.

 

10 Những người đưa thư rảo khắp thnh ny tới thnh kia trong đất Ép-ra-im v Mơ-na-se, cho đến tận Dơ-vu-lun. Nhưng người ta nhạo cười v chế giễu họ. 11 Tuy vậy, cũng c một số người thuộc cc chi tộc A-se, Mơ-na-se v Dơ-vu-lun chịu hạ mnh v đến Gi-ru-sa-lem. 12 Cả ở Giu-đa, Thin Cha cũng ra tay lm cho họ đồng tâm nhất tr thực hiện lệnh của vua v cc thủ lãnh, đng như lời của Ðức Cha. 13 Vo thng hai, một số đông dân chng đã tề tựu về Gi-ru-sa-lem để cử hnh lễ Bnh Không Men: thật l một đại hội qu ư đông đảo! 14 Họ thẳng tay dẹp bỏ cc bn thờ đã được dựng ln ở Gi-ru-sa-lem, v dẹp bỏ tất cả bn thờ dâng hương, rồi vứt xuống thung lũng Kt-rôn.

 

Lễ Vượt Qua v lễ Bnh Không Men

 

15 Họ st tế sc vật để mừng lễ Vượt Qua vo ngy mười bốn thng hai. Cc tư tế v cc thầy L-vi lấy lm hổ thẹn nn đã tự thnh hiến v đem cc lễ vật ton thiu vo Nh Ðức Cha. 16 Rồi họ đứng ở chỗ của mnh, đng với quy tắc theo luật Mô-s, người của Thin Cha, đã ấn định. Cc thầy L-vi trao mu sc vật cho cc tư tế, v cc vị ny đem rảy ln bn thờ. 17 Bởi c nhiều người trong đại hội chưa được thanh tẩy, nn cc thầy L-vi phải st tế cc sc vật mừng lễ Vượt Qua thay cho họ, để hiến dâng Ðức Cha; 18 v đa số dân, đặc biệt nhiều người thuộc cc chi tộc Ép-ra-im, Mơ-na-se, Ít-xa-kha v Dơ-vu-lun không được thanh tẩy m vẫn ăn lễ Vượt Qua, không đng như điều đã viết. V thế vua Kht-ki-gia cầu nguyện cho họ rằng: Lạy Ðức Cha l Ðấng tốt lnh, xin xo tội 19 cho những người quyết tâm tm kiếm Thin Cha l Ðức Cha, Thin Cha của cha ông họ, d họ không được thanh tẩy cho xứng với sự việc thnh! 20 Ðức Cha đã nhận lời vua Kht-ki-gia v cho dân được an ton.

 

21 Con ci Ít-ra-en bấy giờ đang ở Gi-ru-sa-lem đã cử hnh lễ Bnh Không Men bảy ngy liền trong niềm hân hoan vui sướng, cn cc thầy L-vi v cc tư tế ngy ngy hết lng tn tụng Ðức Cha bằng những nhạc cụ xứng hợp. 22 Vua Kht-ki-gia đã khuyến khch tất cả cc thầy L-vi đang hứng khởi phục vụ Ðức Cha; họ đã long trọng ăn mừng suốt bảy ngy, dâng lễ tế kỳ an v tạ ơn Ðức Cha, Thin Cha của tổ tin họ. 23 Rồi ton thể đại hội quyết định mừng thm bảy ngy nữa v họ đã mừng lễ suốt bảy ngy trong niềm hân hoan. 24 Vua Giu-đa l Kht-ki-gia đã dnh cho đại hội một ngn con b mộng v bảy ngn chin d; cc thủ lãnh dnh cho đại hội một ngn con b mộng v mười ngn chin d. Một số đông tư tế đã tự thnh hiến. 25 Ton thể đại hội Giu-đa: cc tư tế, cc thầy L-vi v ton thể đại hội từ Ít-ra-en, những người ngoại kiều từ Ít-ra-en v dân cư Giu-đa ko đến, tất cả đều hân hoan. 26 Ở Gi-ru-sa-lem, người ta hân hoan vui sướng, bởi v từ thời vua Sa-lô-môn, con vua Ða-vt, vua Ít-ra-en, chưa hề xảy ra như thế bao giờ ở Gi-ru-sa-lem. 27 Cc tư tế L-vi đứng ln chc lnh cho dân, tiếng họ ku cầu được Thin Cha chấp nhận v lời cầu nguyện của họ thấu đến tận nơi thnh của Người, đến tận trời cao.

 

C Chương 31 C

 

Cải tổ việc phụng tự

 

1 Khi tất cả công việc ấy đã hon tất, ton dân Ít-ra-en đang ở đ đi tới cc thnh xứ Giu-đa, đập vỡ cc trụ đ, bằm nt cc cột thờ, triệt hạ cc nơi cao v cc bn thờ trong ton cõi Giu-đa v Ben-gia-min, cũng như tại Ép-ra-im v Mơ-na-se, cho đến khi ph huỷ hon ton. Sau đ, ton thể con ci Ít-ra-en, ai về nh nấy trong thnh của mnh.

 

Chấn chỉnh hng gio sĩ

 

2 Vua Kht-ki-gia ti lập cc nhm tư tế v cc thầy L-vi, ai vo nhm nấy, mỗi người theo phân vụ của mnh, tư tế cũng như thầy L-vi, để dâng lễ ton thiu, lễ kỳ an, v để phụng sự, tạ ơn cng tn tụng tại cc cửa doanh trại của Ðức Cha. 3 Vua dnh một phần ti sản của mnh để lm lễ ton thiu: lễ ton thiu ban sng v ban chiều, lễ ton thiu cc ngy sa-bt, cc ngy đầu thng v cc ngy lễ, như đã được ghi trong Lề Luật của Ðức Cha. 4 Rồi vua truyền cho dân, cho những người cư ngụ ở Gi-ru-sa-lem, nộp phần dnh cho cc tư tế v cc thầy L-vi để cc vị ny yn tâm thi hnh Lề Luật Ðức Cha. 5 Sau khi lời đ được phổ biến, con ci Ít-ra-en mang nộp nhiều của đầu ma, gồm la m, rượu mới, dầu tươi, mật v mọi thứ hoa lợi ruộng đồng; họ cũng mang nộp thuế thập phân về mọi thứ thật l rộng rãi. 6 Ngay cả con ci Ít-ra-en v Giu-đa đang cư ngụ trong cc thnh xứ Giu-đa cũng mang nộp thuế thập phân về b, chin d, thuế thập phân về cc đồ thnh đã được thnh hiến để dâng Ðức Cha, Thin Cha của họ. Họ xếp thnh từng đống. 7 Công việc ny khởi sự vo thng thứ ba v đến thng thứ bảy mới kết thc. 8 Khi vua Kht-ki-gia cng cc thủ lãnh đến v thấy sự việc như thế, cc ngi liền chc tụng Ðức Cha v cm ơn dân của Người l Ít-ra-en. 9 Vua Kht-ki-gia đã hỏi han cc tư tế v cc thầy L-vi về cc thứ chất thnh đống ấy. 10 Vị tư tế thủ lãnh l ông A-dc-gia-hu, thuộc dng họ Xa-đốc trnh vua như sau: Từ khi người ta nộp phần trch dâng cho Nh Ðức Cha, chng tôi được ăn thoả thu m vẫn cn dư rất nhiều v cn lại cả ni đây, bởi v Ðức Cha đã ban phc lnh cho dân Người.

 

11 Vua Kht-ki-gia truyền sửa sang lại cc phng trong Nh Ðức Cha. Người ta đã sửa sang lại 12 v đã chân thnh mang đến phần trch dâng, thuế thập phân v cc đồ thnh. Người trông coi cc thứ đ l ông Cô-nan-gia-hu, một thầy L-vi, em ông l Sim-y lm phụ t. 13 Cc ông Giơ-khi-n, A-dt-gia-hu, Na-khắt, A-xa-hn, Giơ-ri-mốt, Giô-da-vt, Ê-li-n, Gt-mc-gia-hu, Ma-kht v Bơ-na-gia-hu lm gim thị dưới quyền ông Cô-nan-gia-hu v em ông l Sim-y, theo lệnh của vua Kht-ki-gia v ông A-dc-gia-hu, người quản đốc Nh Thin Cha. 14 Ông Cô-r con ông Gim-na, thầy L-vi giữ cửa pha đông được cử trông coi cc lễ vật tự nguyện dâng Thin Cha cng phân pht cc phần trch dâng cho Ðức Cha v cc đồ Cực Thnh. 15 Dưới quyền ông, c cc ông Ê-đen, Min-gia-min, Gi-su-a, Sơ-ma-gia-hu, A-mc-gia-hu v Sơ-khan-gia-hu. Trong cc thnh của cc tư tế, cc ông đ ân cần phân pht cho anh em họ theo cc nhm, lớn cũng như b, 16 miễn l thuộc phi nam từ ba tuổi trở ln đã đăng ký, v cho bất cứ ai đến Nh Ðức Cha mỗi ngy tuỳ theo nhu cầu, để phụng sự theo chức năng hợp với nhm mnh. 17 Cc tư tế đăng ký theo gia tộc của mnh, cn cc thầy L-vi, từ hai mươi tuổi trở ln đăng ký theo nhm v chức vụ ring. 18 Người ta cn đăng ký cho mọi trẻ thơ, cho vợ v con trai con gi của họ, tm lại l ton thể đại hội, bởi v họ đã chân thnh tự thnh hiến. 19 Cn cc tư tế, con ci ông A-ha-ron sống ở cc miền đồng cỏ thuộc cc thnh của họ, th trong mỗi thnh, đều c những người đã được chỉ định đch danh để phân pht cc phần cho mọi người phi nam thuộc hng tư tế v cho mọi người đã đăng ký vo số cc thầy L-vi.

 

20 Vua Kht-ki-gia đã lm như thế trong ton cõi Giu-đa. Vua đã lm điều thiện hảo, ngay thẳng v chnh trực trước mặt Ðức Cha l Thin Cha của vua. 21 Trong mọi việc vua đã khởi sự, từ việc phục vụ Nh Thin Cha đến việc tuân giữ Lề Luật v mệnh lệnh, vua đều nhằm tm kiếm Thin Cha của vua với cả tâm hồn, nn vua đã thnh công.

 

C Chương 32 C

 

Cuộc xâm lăng của Xan-kh-rp

 

1 Sau khi nghe biết cc sự việc v lng trung thnh của vua Kht-ki-gia, th Xan-kh-rp, vua Át-sua đến. Vua đến Giu-đa, đng trại trước cc thnh kin cố v ra lệnh ph cc tường thnh. 2 Vua Kht-ki-gia thấy Xan-kh-rp đến với ý đồ đnh Gi-ru-sa-lem, 3 nn bn mưu với cc thủ lãnh v dũng sĩ của mnh ngăn chặn cc mạch suối ở bn ngoi thnh. V họ đã ủng hộ vua. 4 Ðông đảo dân chng tụ tập lại, ngăn tất cả cc suối v khe nước chảy qua vng đất ấy. Họ ni: Cc vua Át-sua đến đây lm sao cn kiếm được nhiều nước nữa? 5 Vua phấn khởi, xây lại tất cả tường thnh đổ nt, dựng những thp canh v một bức tường khc bn ngoi. Vua cn củng cố Mi-lô, Thnh vua Ða-vt v lm rất nhiều lao cũng như thuẫn. 6 Vua đặt cc tướng lãnh cai quản dân chng; rồi triệu tập họ lại ở quảng trường của cổng thnh v khch lệ họ rằng: 7 Mạnh bạo ln! Can đảm ln! Ðừng sợ hãi, đừng kinh khiếp trước mặt vua Át-sua v trước tất cả đm đông đi với vua ấy, bởi v Ðấng ở với chng ta mạnh hơn những người ở với vua ấy. 8 Ông ta chỉ c sức mạnh phm nhân, cn chng ta c Ðức Cha l Thin Cha của chng ta, Ðấng ph hộ v chiến đấu bn cạnh chng ta. Dân chng được khch lệ v những lời lẽ của Kht-ki-gia, vua Giu-đa.

 

Những lời phạm thượng của Xan-kh-rp

 

(2 V 18 :17-37;19 9-13; Es 36:1-22; 37:9-13)

 

9 Sau đ, Xan-kh-rp, vua Át-sua, ở lại La-kht cng với tất cả binh lực. Vua sai thuộc hạ đến Gi-ru-sa-lem gặp Kht-ki-gia, vua Giu-đa, cng ton dân Giu-đa ở Gi-ru-sa-lem v ni rằng: 10 Xan-kh-rp, vua Át-sua, ni thế ny: cc ngươi tin tưởng vo ci g m cứ ở mãi trong Gi-ru-sa-lem bị vây hãm vậy? 11 Chẳng phải Kht-ki-gia đã phỉnh gạt cc ngươi, để cho cc ngươi chết đi chết kht khi ni rằng: Ðức Cha, Thin Cha của chng ta sẽ giải thot chng ta khỏi tay vua Át-sua đ sao? 12 Lại chẳng phải Kht-ki-gia đã dẹp cc tế đn ở nơi cao v cc tế đn khc của Người đ sao? Ông ta đã ni với người Giu-đa v người Gi-ru-sa-lem rằng: cc ngươi chỉ sụp xuống lạy một tế đn m thôi v chỉ dâng hương trn tế đn đ? 13 H cc ngươi chẳng biết ta v cha ta đã lm g cho ton dân thin hạ? C phải thần minh của cc nước thin hạ đã giải phng xứ sở chng khỏi tay ta? 14 Trong tất cả thần minh của cc nước m cha ông ta đã cho biệt hiến, đã c thần no giải phng được dân mnh khỏi tay ta. V Thin Cha cc ngươi c thể giải phng cc ngươi khỏi tay ta chăng? 15 Vậy bây giờ cc ngươi đừng để Kht-ki-gia lừa dối v phỉnh gạt như thế. Ðừng tin vo ông ta, v nếu không c thần của bất cứ nước no hay vương quốc no c thể giải phng chng khỏi tay ta v tay cha ông ta, th ngay cả Thin Cha cc ngươi cũng không giải phng cc ngươi khỏi tay ta được! 16 Thuộc hạ của Xan-kh-rp cn ni phạm đến Ðức Cha l Thin Cha v ni phạm đến Kht-ki-gia, tôi tớ Người. 17 Vua ấy cũng viết thư tho mạ Ðức Cha l Thin Cha Ít-ra-en v ni phạm đến Người rằng: Cũng như cc thần của cc nước thin hạ đã không giải phng dân mnh khỏi tay ta, th Thin Cha của Kht-ki-gia cũng không giải phng dân mnh khỏi tay ta được? 18 Rồi chng dng tiếng Giu-đa la lớn cho dân Gi-ru-sa-lem đang ở trn tường thnh phải sợ hãi, kinh hong, để chiếm lấy thnh. 19 Chng ni về Thin Cha của Gi-ru-sa-lem y hệt như ni về cc thần của cc dân thin hạ, coi đ như sản phẩm do tay người phm.

 

Lời cầu nguyện của vua Kht-ki-gia đạt kết quả

 

(2 V 19 :35-37;20 1,12-19; Es 37:36-38; 39: 1-8)

 

20 V những lời phạm thượng ấy, vua Kht-ki-gia v ngôn sứ I-sai-a, con ông A-mốc, cầu nguyện v ku ln trời. 21 Bấy giờ Ðức Cha sai một thin sứ đến tiu diệt tất cả dũng sĩ tinh nhuệ, cc vị chỉ huy v cc tướng lãnh trong doanh trại của vua Át-sua. Vua phải xấu hổ rt về xứ sở mnh. Khi vua vo đền thờ thần của mnh, mấy người con vua đã dng gươm hạ st vua ngay tại chỗ. 22 Như thế Ðức Cha đã cứu vua Kht-ki-gia v dân cư ở Gi-ru-sa-lem khỏi tay Xan-kh-rp, vua Át-sua, v khỏi tay mọi th địch, lại cho họ được yn ổn tư bề. 23 Nhiều người mang lễ phẩm đến Gi-ru-sa-lem dâng knh Ðức Cha v mang tặng vật dâng Kht-ki-gia, vua Giu-đa. Từ đ về sau, nh vua được mọi nước knh trọng.

 

24 Trong những ngy ấy, vua Kht-ki-gia mắc một chứng bệnh nguy hiểm. Vua cầu cng Ðức Cha; Người nhậm lời v ban cho vua một dấu lạ. 25 Nhưng vua Kht-ki-gia không đền đp ơn huệ Ðức Cha đã ban; v vua sinh lng kiu ngạo, nn cơn thịnh nộ ging trn vua, trn Giu-đa v dân cư ở Gi-ru-sa-lem. 26 Bấy giờ vua Kht-ki-gia v dân cư ở Gi-ru-sa-lem hạ mnh xuống, sửa tnh kiu ngạo, nn cơn thịnh nộ của Ðức Cha không ging xuống nữa, bao lâu vua Kht-ki-gia cn sống. 27 Vua Kht-ki-gia c rất nhiều của cải v được đầy vinh quang. Vua cho xây nhiều kho để chứa vng, bạc, đ quý, dầu thơm, khin mộc v tất cả những đồ quý gi, 28 cũng như cc kho để chứa la miến, rượu mới, dầu tươi; vua lại cho lm chuồng để nhốt sc vật v lập cnh đồng cỏ để nuôi chin b. 29 Vua truyền xây nhiều thnh v nuôi rất nhiều đn vật lớn nhỏ, v Thin Cha ban cho vua rất nhiều của cải.

 

Tm tắt triều đại vua Kht-ki-gia (2 V 20:20-21)

 

30 Chnh vua Kht-ki-gia đã ngăn đầu nguồn nước suối Ghi-khôn, rồi dẫn nước chảy xuôi xuống pha tây Thnh vua Ða-vt. Vua Kht-ki-gia thnh công trong mọi điều toan tnh. 31 V vậy, khi cc sứ giả được hng thủ lãnh Ba-by-lon sai đến gặp vua, để điều tra về dấu lạ xảy ra trong xứ, Thin Cha đã bỏ rơi vua, để thử xem lng dạ vua thế no. 32 Cn cc việc khc của vua Kht-ki-gia cũng như cc việc đạo đức của vua, tất cả đều được viết trong sch Thị Kiến của ngôn sứ I-sai-a, con ông A-mốc, trong sch Cc Vua Giu-đa v Ít-ra-en. 33 Vua Kht-ki-gia an nghỉ với tổ tin v được chôn cất gần con đường đi ln phần mộ con ci vua Ða-vt. Khi vua chết, ton thể Giu-đa v dân cư Gi-ru-sa-lem đã đến viếng vua. Con vua l Mơ-na-se ln ngôi kế vị.

 

C Chương 33 C

 

3. Sự Bất Trung Của Cc Vua Mơ-Na-Se V A-Môn

 

Vua Mơ-na-se ph huỷ công trnh của vua Kht-ki-gia (2 V 21:1-9)

 

1 Mơ-na-se ln ngôi vua khi được mười hai tuổi, v trị v năm mươi lăm năm ở Gi-ru-sa-lem. 2 Vua đã lm điều dữ tri mắt Ðức Cha, theo những thi gh tởm của cc dân m Ðức Cha đã trục xuất cho khuất mắt con ci Ít-ra-en. 3 Vua xây lại những nơi cao m vua cha l Kht-ki-gia đã triệt hạ; vua lập cc tế đn knh Ba-an, lm cc cột thờ, sụp lạy ton thể cc thin binh v phụng thờ chng.4 Vua xây cc tế đn trong Nh Ðức Cha, như Ðức Cha phn: Chnh ở Gi-ru-sa-lem, Danh Ta sẽ tồn tại muôn đời.

 

5 Trong hai sân của Nh Ðức Cha, vua đã xây cc tế đn knh ton thể cc thin binh. 6 Vua lm lễ thiu cc con trai mnh trong thung lũng Ben Hin-nôm, lm nghề chim tinh v ph thuỷ, lập ra cc cô đồng v thầy bi; vua lm nhiều điều dữ tri mắt Ðức Cha để tru giận người. 7 Vua đặt cc ngẫu tượng vua đã lm ra, trong Nh Thin Cha, Nh m Thin Cha đã phn với vua Ða-vt v vua Sa-lô-môn, con vua: Tại Nh ny v ở Gi-ru-sa-lem, nơi Ta đã chọn giữa mọi chi tộc Ít-ra-en, Ta sẽ đặt Danh Ta mãi mãi. 8 Ta sẽ không để chân Ít-ra-en rời khỏi phần đất Ta đã định cho tổ tin chng, chỉ cần chng lo lm đng theo những g Ta đã truyền cho chng v đng theo tất cả Lề Luật, quyết định v phn quyết qua trung gian Mô-s. 9 Vua Mơ-na-se đã lm cho Giu-đa v Gi-ru-sa-lem lạc đường, khiến họ lm điều dữ hơn cả những nước m Ðức Cha đã tiu diệt trước mặt con ci Ít-ra-en. 10 Ðức Cha đã phn với vua Mơ-na-se v dân của vua, nhưng họ không quan tâm.

 

Vua Mơ-na-se trở lại (2 V 21:17-18)

 

11 Khi ấy, Ðức Cha đã cho cc tướng lãnh của vua Át-sua đến đnh họ. Chng dng mc bắt vua Mơ-na-se đi, xch vua bằng sợi dây đồng chấp đôi v điệu về Ba-by-lon. 12 Khi bị khốn quẫn, vua đã lm cho nt mặt Ðức Cha, Thin Cha của vua, dịu lại, v vua đã hạ mnh xuống tột bậc trước nhan Thin Cha của tổ tin vua. 13 Vua đã cầu nguyện với Người v Người đã nhậm lời vua. Người đã nghe lời vua van xin m cho vua trở về Gi-ru-sa-lem để cai trị vương quốc. Nhờ vậy, vua Mơ-na-se nhận biết rằng chnh Ðức Cha mới thực l Thin Cha. 14 Sau đ, vua xây một bức tường bn ngoi Thnh vua Ða-vt, về pha tây Ghi-khôn, trong thung lũng, cho đến lối vo Cửa C; tường ny bao quanh Ô-phen. Vua xây bức tường ny rất cao. Vua cn đặt cc tướng chỉ huy trong mọi thnh kin cố của Giu-đa.

 

15 Vua dẹp cc thần ngoại bang v cc ngẫu tượng ra khỏi Nh Ðức Cha, cũng như mọi tế đn vua đã xây trn ni Nh Ðức Cha v ở Gi-ru-sa-lem. Vua quẳng tất cả ra ngoi thnh. 16 Vua ti lập bn thờ knh Ðức Cha, dâng lễ tế kỳ an v tạ ơn trn bn thờ ny. Vua truyền Giu-đa phải phụng thờ Ðức Cha l Thin Cha Ít-ra-en. 17 D vậy, dân chng vẫn cn tế lễ trn cc tế đn, nhưng l để dâng knh Ðức Cha, Thin Cha của họ.

 

18 Những truyện cn lại của vua Mơ-na-se, lời vua cầu nguyện cng Thin Cha v những lời cc thầy chim ni với vua nhân danh Ðức Cha, Thin Cha Ít-ra-en, tất cả điều ny được ghi trong sch Công vụ cc vua Ít-ra-en. 19 Lời vua cầu nguyện, cch vua được nhậm lời, mọi tội vua phạm, sự bất trung của vua, cc nơi cao vua đã dựng cũng như cc cột thờ v cc ngẫu tượng trước khi vua hạ mnh xuống, tất cả đều được ghi chp trong sch Công vụ của ông Khô-dai. 20 Vua Mơ-na-se đã an nghỉ với tổ tin v được chôn cất trong cung điện của vua. Con vua l A-môn ln ngôi kế vị.

 

Sự cứng lng của A-môn (2 V 21 :19-26)

 

21 A-môn ln lm vua khi được hai mươi hai tuổi, v trị v hai năm ở Gi-ru-sa-lem. 22 Vua đã lm điều dữ tri mắt Ðức Cha, như vua cha l Mơ-na-se. Tất cả cc tượng thần vua Mơ-na-se, cha của vua, đã lm, vua A-môn đều tế lễ v phụng thờ chng. 23 Nhưng vua không hạ mnh xuống trước mặt Ðức Cha như vua Mơ-na-se, cha của vua, đã lm; tri lại, vua cng phạm thm nhiều tội. 24 Cc thuộc hạ của vua đã âm mưu chống lại v giết chết vua trong cung điện. 25 Dân trong xứ hạ st mọi kẻ đã âm mưu chống lại vua A-môn; v tôn con vua l Giô-si-gia-hu ln ngôi kế vị.

 

C Chương 34 C

 

4. Cuộc Cải Cch Dưới Triều Vua Giô-Si-Gia-Hu

 

Tổng qut về triều đại Giô-si-gia-hu (2 V 22:1-2)

 

1 Giô-si-gia-hu ln lm vua khi được tm tuổi, v trị v ba mươi mốt năm ở Gi-ru-sa-lem. 2 Vua đã lm những điều ngay chnh trước mắt Ðức Cha v đi theo đường lối vua Ða-vt, tổ tin vua; vua không đi trệch bn phải bn tri.

 

Những cuộc cải cch đầu tin

 

3 Năm thứ tm triều đại của vua, lc cn l một thanh nin, vua bắt đầu tm kiếm Thin Cha của vua Ða-vt, tổ tin vua; v năm thứ mười hai, vua bắt đầu thanh tẩy xứ Giu-đa v thnh Gi-ru-sa-lem, loại ra khỏi đ cc tế đn, cc cột thờ, cc tượng tạc tượng đc. 4 Trước sự chứng kiến của vua, người ta triệt hạ cc tế đn knh thần Ba-an; cn bn thờ dâng hương trn cc tế đn ấy, vua chặt nt ra; cc cột thờ, cc tượng tạc tượng đc bằng đồng vua đập tan, nghiền thnh mảnh vụn, rồi nm ln mộ những kẻ đã cng tế cc tượng ấy. 5 Vua đốt xương cc tư tế trn cc tế đn knh cc tượng ấy, rồi thanh tẩy xứ Giu-đa v thnh Gi-ru-sa-lem. 6 Trong cc thnh của cc chi tộc Mơ-na-se, Ép-ra-im, Si-m-ôn, cho đến Np-ta-li, cũng như lãnh thổ bị chiếm đng chung quanh cc chi tộc ny, 7 vua triệt hạ cc tế đn, cc cột thờ; cn cc tượng tạc, vua chặt ra, rồi nghiền thnh mảnh vụn. Trong khắp Ít-ra-en, vua chặt tất cả cc bn thờ dâng hương, rồi trở về Gi-ru-sa-lem.

 

Công trnh tu bổ Ðền Thờ (2 V 22:3-7)

 

8 Năm thứ mười tm triều đại của vua, sau khi thanh tẩy xứ sở v Nh Ðức Cha, vua sai ông Sa-phan, con ông A-xan-gia-hu, ông Ma-a-x-gia-hu tổng đốc Gi-ru-sa-lem v ông Giô-c, con vin quản lý văn khố Giô-a-kht, đi trng tu Nh Ðức Cha, Thin Cha của vua. 9 Họ đến gặp thượng tế Khin-ki-gia-hu, mang theo số bạc dâng vo Nh Thin Cha, m cc thầy L-vi canh cửa đã nhận được từ tay những người thuộc cc chi tộc Mơ-na-se, Ép-ra-im v từ khắp nơi trong Ít-ra-en, cũng như ton cõi Giu-đa, Ben-gia-min v cc dân cư ở Gi-ru-sa-lem. 10 Họ trao số bạc đ cho những người lo việc sửa chữa, những người được đặt ln lo việc Nh Ðức Cha. Những người ny trả công cho thợ để sửa chữa v trng tu Nh Ðức Cha, 11 lại cũng trao bạc cho cc thợ mộc v thợ xây nh để mua đ đẽo v gỗ lm x, lm rầm thay vo cc gian nh cc vua Giu-đa đã để hư hại.

 

12 Những người thợ ny hnh động lim chnh. Họ lm việc dưới quyền những người c trch nhiệm hướng dẫn; đ l cc thầy L-vi Gia-kht, Ô-vt-gia-hu, thuộc dng dõi Mơ-ra-ri, v cc ông Dơ-khc-gia v Mơ-su-lam thuộc dng dõi Cơ-ht. Cc thầy L-vi l những người chơi thạo cc nhạc kh 13 đứng trông coi những phu khuân vc v hướng dẫn mọi công nhân, mỗi người tuỳ theo khả năng nghề nghiệp của mnh. Trong số cc thầy L-vi, c những người lm ký lục, lục sự v giữ cửa.

 

Tm thấy sch Luật (2 V 22:8-13)

 

14 Ðang lc người ta lấy số bạc đã dâng vo Nh Ðức Cha ra, th tư tế Khin-ki-gia-hu thấy sch Luật của Ðức Cha đã được ban qua ông Mô-s. 15 Ông Khin-ki-gia-hu ln tiếng ni với ký lục Sa-phan: Tôi đã tm thấy sch Luật trong Nh Ðức Cha. Rồi ông Khin-ki-gia-hu trao sch ấy cho ông Sa-phan. 16 Ông Sa-phan đem về cho vua v thưa rằng: Tất cả những g vua ký thc cho bề tôi th họ đang thi hnh. 17 Họ đã xuất số bạc tm thấy trong Nh Ðức Cha cho những người phụ trch, những người lo việc sửa chữa. 18 Rồi ký lục Sa-phan bo tin cho vua như sau: Tư tế Khin-ki-gia-hu đã đưa cho tôi một cuốn sch. Sau đ, ông Sa-phan đọc sch trước mặt vua.

 

19 Nghe những lời ghi chp trong sch Luật, vua x o mnh ra, 20 rồi truyền lệnh sau đây cho ông Khin-ki-gia-hu, cho ông A-khi-cam, con ông Sa-phan, cho ông Áp-đôn, con ông Mi-kha, cho ký lục Sa-phan v ông A-xa-gia, tôi tớ của vua: 21 Hãy đi thỉnh ý Ðức Cha cho ta, cho số st cn lại trong Ít-ra-en v trong Giu-đa về những lời ghi chp trong sch đã tm thấy đây, v Ðức Cha đã bừng bừng nổi cơn thịnh nộ chống lại chng ta, bởi lẽ tổ tin chng ta đã không giữ lời Ðức Cha m lm theo mọi điều đã được ghi chp trong sch ny.

 

Lời sấm của nữ ngôn sứ (2 V 22:14-20)

 

22 Ông Khin-ki-gia-hu v những người vua đã chỉ định, đi gặp nữ ngôn sứ Khun-đa, vợ người phụ trch phng lễ phục l ông Sa-lum, con ông Toc-ht, chu ông Kht-ra; b ở tại khu vực phụ thuộc thnh Gi-ru-sa-lem. Họ đã thưa chuyện với b như lệnh vua truyền. 23 Rồi b bảo họ: Ðức Cha, Thin Cha của Ít-ra-en, phn thế ny: Hãy ni với người đã cử ngươi đến gặp ta: 24 Ðức Cha phn thế ny: Ta sắp ging hoạ xuống nơi đ, xuống dân cư ở nơi đ, ging tất cả những lời nguyền rủa đã được ghi chp trong sch m người ta đã đọc trước mặt vua Giu-đa. 25 V chng đã bỏ Ta v đã đốt hương knh cc thần khc để tru giận Ta bằng mọi việc tay chng lm; cơn thịnh nộ của Ta sẽ trt xuống nơi ny v cơn thịnh nộ đ sẽ khôn nguôi. 26 Cc ông hãy ni thế ny với vua Giu-đa đã sai cc ông đi thỉnh ý Ðức Cha: Ðức Cha, Thin Cha của Ít-ra-en, phn thế ny: Những lời m ngươi đã nghe 27 v ngươi đã mềm lng v hạ mnh trước nhan Thin Cha, khi nghe những lời Ta đã ni chống lại nơi đ v dân cư ở đ, v ngươi đã hạ mnh trước nhan Ta, đã x o mnh ra v khc lc trước nhan Ta, th Ta, Ta cũng đã nghe, sấm ngôn của Ðức Cha. 28 Ny Ta sẽ cho ngươi sum họp với tổ tin ngươi, ngươi sẽ được bnh yn sum họp nơi phần mộ ngươi. Mắt ngươi sẽ không thấy g về tất cả tai hoạ Ta sắp ging xuống nơi ny. Họ đã trnh lại cho vua câu trả lời ấy.

 

Ti lập giao ước (2 V 23:1-20)

 

29 Vua sai người tập hợp tất cả kỳ mục của Giu-đa v Gi-ru-sa-lem lại. 30 Rồi cng với mọi người Giu-đa v dân cư ở Gi-ru-sa-lem, cũng như cc tư tế, cc thầy L-vi v ton dân từ người lớn nhất đến người nhỏ nhất. Vua ln nh Ðức Cha, đọc cho họ nghe tất cả cc lời trong sch Giao Ước đã tm thấy trong Nh Ðức Cha. 31 Ðứng trn bệ cao vua lập giao ước trước nhan Ðức Cha, cam kết đi theo Ðức Cha v hết lng hết dạ tuân giữ cc mệnh lệnh, chỉ thị v quy tắc của Người, để thi hnh cc khoản Giao Ước được ghi chp trong sch đ. 32 Vua truyền cho tất cả những người đang c mặt ở Gi-ru-sa-lem v Ben-gia-min phải tuân hnh; dân cư ở Gi-ru-sa-lem giữ đng Giao Ước của Thin Cha, Thin Cha của tổ tin họ. 33 Vua Giô-si-gia-hu loại bỏ tất cả những điều gh tởm ra khỏi đất đai thuộc con ci Ít-ra-en v bắt buộc tất cả những ai đang ở Ít-ra-en phải phụng thờ Ðức Cha, Thin Cha của họ. Trong suốt đời vua, họ đã không rời bỏ Ðức Cha, Thin Cha của tổ tin họ.

 

C Chương 35 C

 

Chuẩn bị lễ Vượt Qua (2 V 23:21)

 

1 Vua Giô-si-gia-hu cử hnh lễ Vượt Qua knh Ðức Cha ở Gi-ru-sa-lem. Chin Vượt Qua được st tế vo ngy mười bốn thng thứ nhất.

 

2 Vua cắt đặt cc tư tế vo những chức vụ tương xứng v khuyến khch họ yn tâm phục vụ Nh Ðức Cha. 3 Vua ni với cc thầy L-vi, l những người huấn luyện ton thể Ít-ra-en v l những người được thnh hiến cho Ðức Cha: Từ khi Hm Bia được đặt trong Nh do vua Sa-lô-môn, con vua Ða-vt, vua Ít-ra-en, xây cất, cc ông không cn phải kề vai khing nữa. Bây giờ cc ông hãy lo phụng thờ Ðức Cha, Thin Cha của cc ông, v phục vụ Ít-ra-en, dân Người. 4 Cc ông hãy sẵn sng, theo gia tộc v nhm mnh đng như sắc chỉ của vua Ða-vt, vua Ít-ra-en, v sắc lệnh của vua Sa-lô-môn, con vua Ða-vt. 5 Trong Nơi Thnh, cc ông hãy đứng vo chỗ dnh cho gia đnh cc thầy L-vi để phục vụ gia tộc anh em cc ông l con ci trong dân. 6 Hãy st tế chin Vượt Qua, hãy thnh hiến v chuẩn bị cho anh em cc ông cử hnh lễ Vượt Qua, như Ðức Cha đã truyền qua ông Mô-s.

 

Ðại lễ (2 V 23:22)

 

7 Vua Giô-si-gia-hu tặng cho con ci trong dân cc th vật nhỏ, chin v d, để cho mọi người c mặt mừng lễ Vượt Qua, tổng số l ba mươi ngn con; v b khoảng ba ngn con. Tất cả sc vật ấy đều lấy trong ti sản của vua. 8 Cc thủ lãnh của vua cũng trch phần ring tặng lm lễ vật tự nguyện cho dân, cho cc tư tế v cc thầy L-vi. Cc ông Khin-ki-gia-hu, Dơ-khc-gia-hu v Giơ-khi-n, những người cai quản Nh Thin Cha, tặng cho cc tư tế hai ngn su trăm con chin v ba trăm con b để mừng lễ Vượt Qua. 9 Cc thủ lãnh của cc thầy L-vi l cc ông Cô-nan-gia-hu, Sơ-ma-gia-hu, Nơ-than-n cng anh em, Kha-sp-gia-hu, Giơ-y-n, Giô-da-vt trch tặng cc thầy L-vi năm ngn con chin v năm trăm con b để mừng lễ Vượt Qua. 10 Công việc sắp xếp xong, cc tư tế đứng vo vị tr của mnh, cn cc thầy L-vi đứng theo nhm ring, đứng như lệnh vua truyền. 11 Rồi họ st tế chin Vượt Qua; cc tư tế nhận lấy mu từ tay cc thầy L-vi m rảy; cn cc thầy L-vi th lột da cc con vật st tế. 12 Khi chia phần cho con ci trong dân tuỳ theo mỗi gia tộc, họ để ring phần lm lễ ton thiu dâng cho Ðức Cha, như ghi chp trong sch ông Mô-s. Ðối với b cũng thế. 13 Họ nướng chin Vượt Qua theo luật định; cn cc của thnh hiến khc th nấu trong nồi, vạc, chảo, rồi họ mau mắn phân pht cho ton thể con ci trong dân. 14 Sau đ, họ mới dọn cho mnh v cho cc tư tế, v cc tư tế, con ci ông A-ha-ron, phải dâng lễ ton thiu v mỡ mãi cho đến đm; v thế cc thầy L-vi dọn cho mnh v cho cc tư tế, con ci ông A-ha-ron. 15 Cc ca vin, con ci ông A-xp, đứng ở chỗ của mnh theo lệnh truyền của vua Ða-vt, của cc ông A-xp, H-man, Giơ-đu-thun, thầy chim của vua; cn những người canh đứng ở cc cửa. Không ai xao lãng công việc của mnh, v anh em của họ l cc thầy L-vi chuẩn bị cho họ đầy đủ.

 

16 Thế l trong ngy hôm ấy, tất cả việc phụng thờ Ðức Cha đã được tổ chức để cử hnh lễ Vượt Qua v dâng lễ ton thiu trn bn thờ Ðức Cha đng như lệnh vua Giô-si-gia-hu đã truyền. 17 Bấy giờ, con ci Ít-ra-en c mặt đã cử hnh lễ Vượt Qua cũng như lễ Bnh Không Men trong bảy ngy. 18 Chưa bao giờ c một lễ Vượt Qua no được cử hnh như thế trong Ít-ra-en, từ thời ngôn sứ Sa-mu-en, v cũng chẳng c một vua no trong Ít-ra-en đã cử hnh lễ Vượt Qua như vua Giô-si-gia-hu đã cử hnh, c đông đủ tư tế, cc thầy L-vi, ton thể Giu-đa v Ít-ra-en, cũng như cc dân cư ở Gi-ru-sa-lem tham dự.

 

Triều đại Giô-si-gia-hu kết thc (2 V 23: 23, 29 -30 a)

 

19 Lễ Vượt Qua ny được cử hnh vo năm thứ mười tm triều Giô-si-gia-hu. 20 Sau tất cả những việc vua Giô-si-gia-hu đã lm để trng tu Nh Ðức Cha rồi, th Nơ-khô, vua Ai-cập, dẫn quân đi giao chiến ở Cc-cơ-mt, bn bờ sông Êu-phơ-rt. Vua Giô-si-gia-hu ra đn vua Nơ-khô. 21 Vua ny sai sứ giả đến gặp vua Giô-si-gia-hu v ni: Ny vua Giu-đa, giữa tôi v ngi c chuyện g thế? Hôm nay tôi đến đây không phải để chống lại ngi, nhưng để chống lại một dng họ th nghịch, v Thin Cha truyền cho tôi phải lm gấp. Thôi, đừng cưỡng lại Thin Cha, Ðấng đang ở với tôi, kẻo nh vua bị Người tiu diệt. 22 Nhưng vua Giô-si-gia-hu không chịu rt lui, vẫn cứ giao chiến với vua Nơ-khô, lại không chịu nghe lời vua Nơ-khô ni nhân danh Thin Cha. Vua ra nghnh chiến tại cnh đồng Mơ-ght-đô 23 v bị lnh dng tn bắn trng. Vua liền ni với thuộc hạ: Ðưa ta đi, ta bị trọng thương rồi! 24 Thuộc hạ đưa vua ra khỏi xe trận, chuyển sang xe thứ hai v trở về Gi-ru-sa-lem. Tại đây vua tắt thở v được chôn cất trong phần mộ của tổ tin. Cả xứ Giu-đa v thnh Gi-ru-sa-lem đều để tang vua Giô-si-gia-hu. 25 Ông Gi-r-mi-a lm một bi điếu ca khc vua Giô-si-gia-hu. Cho đến ngy nay, tất cả nam nữ ca vin đều ni đến vua Giô-si-gia-hu trong cc bi điếu ca của họ; điều ny trở thnh tục lệ ở Ít-ra-en. Cc bi ny đã được ghi chp trong sch điếu ca.

 

26 Cc truyện cn lại của vua Giô-si-gia-hu v những việc tốt lnh vua đã lm đều đng với những điều đã được ghi chp trong sch Luật của Ðức Cha. 27 Cc truyện ấy, từ đầu đến cuối, đều được ghi chp trong sch cc Vua Ít-ra-en v Giu-đa.

 

C Chương 36 C

 

5. Tnh Hnh Ít-Ra-En Cuối Thời Quân Chủ

 

Vua Giơ-hô-a-kht (2 V 23:30b-34)

 

1 Dân trong xứ chọn Giơ-hô-a-kht, con vua Giô-si-gia-hu v tôn ln lm vua kế vị vua cha tại Gi-ru-sa-lem. 2 Giơ-hô-a-kht ln ngôi vua khi được hai mươi ba tuổi, v trị v ba thng ở Gi-ru-sa-lem. 3 Vua Ai-cập truất phế vua Giơ-hô-a-kht v không cho cai trị ở Gi-ru-sa-lem nữa, lại bắt dân trong xứ phải triều cống ba ngn ký bạc v ba mươi ký vng. 4 Vua Ai-cập đặt En-gia-kim l anh vua Giơ-hô-a-kht ln lm vua Giu-đa v Gi-ru-sa-lem, rồi cho đổi tn l Giơ-hô-gia-kim; cn em vua ny l Giô-a-kht th vua Nơ-khô bắt đưa sang Ai-cập.

 

Vua Giơ-hô-gia-kim (2 V 23:36-24:6)

 

5 Giơ-hô-gia-kim ln ngôi vua khi được hai mươi lăm tuổi, v trị v mười một năm ở Gi-ru-sa-lem; vua đã lm điều dữ tri mắt Ðức Cha l Thin Cha của vua, 6 nn bị Na-bu-cô-đô-nô-xo, vua Ba-by-lon tiến đnh, bị xch bằng sợi dây đồng chấp đôi v bị điệu về Ba-by-lon. 7 Vua Na-bu-cô-đô-nô-xo cho đem một số đồ dng trong Nh Ðức Cha về Ba-by-lon v để ở điện thờ của vua tại đ. 8 Cc truyện khc của vua Giơ-hô-gia-kim v những điều gh tởm vua lm, cng cc điều xảy đến cho vua, tất cả đều được ghi chp trong sch Cc Vua Ít-ra-en v Giu-đa. Giơ-hô-gia-khin, con vua, ln ngôi kế vị.

 

Vua Giơ-hô-gia-khin (2 V 24:8-17)

 

9 Giơ-hô-gia-khin ln ngôi vua khi được mười tm tuổi, v trị v ba thng mười ngy ở Gi-ru-sa-lem. Vua đã lm điều dữ tri mắt Ðức Cha. 10 Vo dịp đầu năm mới, vua Na-bu-cô-đô-nô-xo sai người đến điệu vua Giơ-hô-gia-khin về Ba-by-lon cng với cc đồ vật quý gi của Nh Ðức Cha, rồi đặt ch của vua ny l Xt-ki-gia-hu ln lm vua Giu-đa v Gi-ru-sa-lem.

 

Vua Xt-ki-gia-hu (2 V 24:18-20; Gr 52:1-3a)

 

11 Xt-ki-gia-hu ln ngôi vua khi được hai mươi mốt tuổi, v trị v mười một năm ở Gi-ru-sa-lem. 12 Vua đã lm điều dữ tri mắt Ðức Cha, Thin Cha của vua, v không chịu hạ mnh xuống trước mặt ngôn sứ Gi-r-mi-a l người đã ni nhân danh Ðức Cha. 13 Mặc d vua Na-bu-cô-đô-nô-xo bắt vua phải thề nhân danh Thin Cha, nhưng vua vẫn nổi ln chống lại, v cn cứng đầu cứng cổ, lng chai dạ đ, không chịu trở về cng Ðức Cha, Thin Cha Ít-ra-en.

 

Dân tộc

 

14 Tất cả cc thủ lãnh của cc tư tế v dân chng mỗi ngy một thm bất trung bất nghĩa, học theo mọi thi gh tởm của chư dân v lm cho Nh Ðức Cha đã được thnh hiến ở Gi-ru-sa-lem ra ô uế. 15 Ðức Cha, Thin Cha của tổ tin họ vẫn không ngừng sai sứ giả của Người đến cảnh co họ, v Người hằng thương xt dân v thnh điện của Người. 16 Nhưng họ nhạo cười cc sứ giả của Thin Cha, khinh thường lời Người v chế giễu cc ngôn sứ của Người, khiến Ðức Cha bừng bừng nổi giận m trừng phạt dân Người đến vô phương cứu chữa.

 

Sụp đổ (2 V 25:1-21; Gr 52:3b-11)

 

17 Ðức Cha để cho vua Can-đ tiến ln đnh họ; vua ny dng gươm giết cc thanh nin ngay trong Thnh Ðiện của họ, chẳng cht xt thương bất kể thanh nin thiếu nữ, kẻ đầu xanh cũng như người tc bạc. Ðức Cha trao tất cả họ vo tay vua Can-đ. 18 Mọi đồ vật trong Nh Thin Cha, d to hay nhỏ, cc kho tng của Nh Ðức Cha, cc kho tng của nh vua v của cc tướng lãnh, vua Can-đ đều cho đưa về Ba-by-lon. 19 Quân Can-đ đốt Nh Thin Cha, triệt hạ tường thnh Gi-ru-sa-lem, phng hoả đốt cc lâu đi trong thnh v ph huỷ mọi đồ đạc quý gi. 20 Những ai cn st lại không bị gươm đâm, th vua bắt đi đy ở Ba-by-lon; họ trở thnh nô lệ của vua v con chu vua, cho đến thời vương quốc Ba-tư ngự trị. 21 Thế l ứng nghiệm lời Ðức Cha phn, qua miệng ngôn sứ Gi-r-mi-a rằng: cho đến khi đất được hưởng b những năm sa-bt v suốt thời gian n bị tn ph, n sẽ nghỉ, cho hết bảy mươi năm trn.

 

Hướng về tương lai (Xh 1:1-4)

 

22 Năm thứ nhất thời vua Ky-rô trị v nước Ba-tư, để lời Ðức Cha phn qua miệng ngôn sứ Gi-r-mi-a được hon ton ứng nghiệm, Ðức Cha tc động trn tâm tr Ky-rô, vua Ba-tư. Vua thông bo cho ton vương quốc v ra sắc chỉ như sau: 23 Ky-rô, vua Ba-tư, phn thế ny: Ðức Cha, Thin Cha trn trời, đã ban cho ta mọi vương quốc dưới đất. Chnh Người trao cho ta trch nhiệm ti thiết cho Người một ngôi Nh ở Gi-ru-sa-lem tại Giu-đa. Vậy ai trong cc ngươi thuộc dân của Người, th xin Ðức Cha, Thin Cha của họ ở với họ, v họ hãy tiến ln!